อโนชาปิ เทวี รถสหสฺสปริวารา คงฺคาตีรํ ปตฺวา อุตฺตรณตฺถาย ๔- อาคตํ นาวํ วา อุลฺลุมฺปํ วา อทิสฺวา อตฺตโน พฺยตฺตตาย จินฺเตสิ "ราชา สจฺจกิริยํ กตฺวา คโต ภวิสฺสติ, โส ปน สตฺถา น เกวลํ เตสํเยว อตฺถาย นิพฺพตฺโต, สเจ โส สตฺถา สมฺมาสมฺพุทฺโธ, อมฺหากํ รถา มา อุทเก นิมุชฺชึสู"ติ อุทกปิฏฺเฐน รเถ ปกฺขนฺทาเปสิ. รถานํ เนมิจกฺกมตฺตํปิ ๕- น เตมิ. ทุติยํ นทึปิ ตติยํ นทึปิ เตเนว สจฺจกรเณน อุตฺตริ. อุตฺตรมานาเอว จ นิโคฺรธรุกฺขมูเล สตฺถารํ อทฺทส. สตฺถาปิ "อิมาสํ อตฺตโน สามิโน ปสฺสนฺตีนํ ฉนฺทราโค อุปฺปชฺชิ ๖- มคฺคผลานํ อนฺตรายํ กเรยฺย, ธมฺมํ โสตุญฺจ น สกฺขิสฺสนฺตี"ติ ยถา อญฺญมญฺญํ น ปสฺสนฺติ, ตถา อกาสิ. ตา สพฺพาปิ ติตฺถโต อุตฺตริตฺวา ทสพลํ วนฺทิตฺวา นิสีทึสุ. สตฺถา ตาสํ ธมฺมกถํ กเถสิ. เทสนาปริโยสาเน สพฺพา โสตาปตฺติผเล ปติฏฺฐาย อญฺญมญฺญํ ปสฺสึสุ. สตฺถา "อุปฺปลวณฺณา อาคจฺฉตู"ติ จินฺเตสิ. เถรี อาคนฺตฺวา สพฺพา ปพฺพาเชตฺวา อาทาย ภิกฺขุนีอุปสฺสยํ คตา, สตฺถา ภิกฺขุสหสฺสํ คเหตฺวา อากาเสน เชตวนํ อคมาสิ.

@๔ ฉ. รญฺโญ อตฺถาย ๕ ฉ.ม. เนมิวฏฺฏิมตฺตมฺปิ ๖ ฉ.ม. อุปฺปชฺชิตฺวา

อถายํ มหากปฺปินตฺเถโร อตฺตโน กิจฺจํ มตฺถกํ ปตฺตํ ญตฺวา อปฺโปสฺสุกฺโก หุตฺวา ผลสมาปตฺติสุเขน วีตินาเมนฺโต อรญฺญคโตปิ รุกฺขมูลคโตปิ สุญฺญาคารคโตปิ "อโห สุขํ อโห สุขนฺ"ติ อภิณฺหํ อุทานํ อุทาเนสิ. ภิกฺขู กถํ อุปฺปาเทสุํ "กปฺปินตฺเถโร รชฺชสุขํ อนุสฺสรนฺโต อุทานํ อุทาเนสี"ติ. ๑- เต ตถาคตสฺส อาโรเจสุํ. ภควา "มม ปุตฺโต มคฺคสุขํ ผลสุขํ อารพฺภ อุทานํ อุทาเนสี"ติ วตฺวา ธมฺมปเท อิมํ คาถมาห:-