@๓ ม. อาธาวนปริธาวเนน, ฉ. อาธาวนวิธาวเนน ๔ ฉ.ม. ปทวาเร ปทวาเร อุฏฺฐาสิ, กุงฺกุมราสิสฺส วิยสฺสา สรีรวณฺณา อโหสิ. สา อปฺปตฺตา เทววณฺณํ, อติกฺกนฺตา มนุสฺสวณฺณํ อโหสิ. สา ปิตริ ผลาผลตฺถาย คเต ปณฺณสาลาย โอหิยติ.

อเถกทิวสํ ตสฺสา วยปฺปตฺตกาเล ปิตริ ผลาผลตฺถาย คเต เอโก วนจรโก ตํ ทิสฺวา จินฺเตสิ "มนุสฺสานํ นาม เอวํวิธํ รูปํ นตฺถิ, วีมํสิสฺสามิ นนฺ"ติ ตาปสสฺส อาคมนํ อุทิกฺขนฺโต นิสีทิ. สา ปิตริ อาคจฺฉนฺเต ปฏิปถํ คนฺตฺวา ตสฺส หตฺถโต กาเชกมณฺฑลุํ ๑- อคฺคเหสิ, สยํ อาคนฺตฺวา นิสินฺนสฺส ตาปสสฺส อตฺตโน กรณวตฺตํ ทสฺเสสิ. ตทา โส วนจรโก มนุสฺสภาวํ ญตฺวา ตาปสํ อภิวาเทตฺวา นิสีทิ. ตาปโส ตํ วนจรกํ วนมูลผลาผเลหิ จ ปานีเยน จ นิมนฺเตตฺวา "โภ ปุริส อิมสฺมึเยว ฐาเน วสิสฺสสิ, อุทาหุ คมิสฺสสี"ติ ปุจฺฉิ. คมิสฺสามิ ภนฺเต, อิธ กึ กริสฺสามีติ. อิทํ ตยา ทิฏฺฐการณํ เอตฺถ ๒- คนฺตฺวา อกเถตุํ สกฺขิสฺสสีติ. สเจ อยฺโย น อิจฺฉติ, กึการณา กเถสฺสามีติ ตาปสํ วนฺทิตฺวา ปุน อาคมนกาเล มคฺคสญฺชานนตฺถํ สาขญฺจ ปทญฺจ รุกฺขสญฺญญฺจ ๓- กโรนฺโต ปกฺกามิ.

โส พาราณสึ คนฺตฺวา ราชานํ อทฺทส, ราชา "กสฺมา อาคโตสี"ติ ปุจฺฉติ. ๔- "อหํ เทว ตุมฺหากํ วนจรโก ปพฺพตปาเท อจฺฉริยํ อิตฺถีรตนํ ทิสฺวา อาคโตมฺหี"ติ สพฺพํ ปวุตฺตึ กเถสิ. โส ตสฺส วจนํ สุตฺวา เวเคน ปพฺพตปาทํ คนฺตฺวา อวิทูเร ฐาเน ขนฺธาวารํ นิเวเสตฺวา วนจรเกน เจว อญฺเญหิ ๕- จ ปุริเสหิ สทฺธึ ตาปสสฺส ภตฺตกิจฺจํ กตฺวา นิสินฺนเวลาย ตตฺถ คนฺตฺวา อภิวาเทตฺวา ปฏิสณฺฐารํ กตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ. ราชา ตาปสสฺส ปพฺพชิตปริกฺขารภณฺฑํ ปาทมูเล ฐเปตฺวา "ภนฺเต อิมสฺมึ ฐาเน กึ กโรม, คจฺฉามา"ติ อาห. คจฺฉ มหาราชาติ. อาม คจฺฉามิ ภนฺเต, อยฺยสฺส ปน สมีเป วิสภาคปริสา อตฺถีติ อสฺสุมฺหา, ปปญฺจา เอสา ๖- ปพฺพชิตานํ, มยา สทฺธึ คจฺฉตุ ภนฺเตติ. มนุสฺสานํ นาม จิตฺตํ ทุฏฺฐํ, อยํ ๗-