@๓ ก. อุคฺคณฺหิ ๔ ฉ.ม. อุตฺตริ ๕ ฉ.ม.,อิ. ฐเปติ

ตสฺมึ สมเย อมฺหากํ ภควา โลเก นิพฺพตฺติตฺวา สาวตฺถึ อุปนิสฺสาย เชตวเน วิหรติ. กุณฺฑลเกสาปิ โข อนุปุพฺเพน สาวตฺถึ ปตฺวา อนฺโตนคเร ๑- ปวิสมานา โปราณนิยาเมเนว วาลุกราสิมฺหิ สาขํ ฐเปตฺวา ทารกานํ สญฺญํ ทตฺวา ปาวิสิ. ตสฺมึ สมเย ธมฺมเสนาปติ ภิกฺขุสํเฆ ปวิฏฺเฐ เอกโกว นครํ ปวิสนฺโต วาลุกถูเป ๒- ชมฺพูสาขํ ทิสฺวา "กสฺมา อยํ ฐปิตา"ติ ปุจฺฉิ. ทารกา นํ ๓- อปริหาเปตฺวา กเถสุํ. เอวํ สนฺเต อิมํ คเหตฺวา มทฺทถ ทารกาติ. เตสุ เถรสฺส วจนํ สุตฺวา เอกจฺเจ มทฺทิตุํ น วิสหึสุ, เอกจฺเจ ตํขณํเยว มทฺทิตฺวา จุณฺณวิจุณฺณํ อกํสุ. กุณฺฑลเกสา ภตฺตกิจฺจํ กตฺวา นิกฺขมนฺตี ตํ สาขํ มทฺทิตํ ทิสฺวา "กสฺเสตํ กมฺมนฺ"ติ ปุจฺฉิ. อถสฺสา ธมฺมเสนาปตินา การาปิตภาวํ กถยึสุ. สา "อตฺตโน ถามํ อชานนฺโต อิมํ สาขํ มทฺทาเปตุํ โน วิสหิสฺสติ, อทฺธา เอโส มหนฺโต ภวิสฺสติ. อหํปิ ปน ขุทฺทิกา ภวนฺตี น โสภิสฺสามิ, อนฺโตคามเมว ปวิสิตฺวา ปริสาย สญฺญํ ทาตุํ วฏฺฏตี"ติ จินฺเตตฺวา ตถา อกาสิ. อสีติกุลสหสฺสนิวาเส นคเร สภาควเสน สพฺเพ สญฺชานึสูติ ๔- เวทิตพฺพํ.

เถโรปิ ภตฺตกิจฺจํ กตฺวา อญฺญตรสฺมึ รุกฺขมูเล นิสีทิ. อถายํ กุณฺฑลเกสา มหาชนปริวุตา เถรสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา ปฏิสณฺฐารํ กตฺวา เอกมนฺตํ ฐตฺวา "ภนฺเต ตุเมฺหหิ สาขา มทฺทาปิตา"ติ ปุจฺฉิ. อาม มยา มทฺทาปิตาติ. เอวํ สนฺเต ตุเมฺหหิ สทฺธึ อมฺหากํ วาโท โหตุ ภนฺเตติ. โหตุ ภทฺเทติ. กสฺส ปุจฺฉา โหตุ ๕- กสฺส วิสฺสชฺชนนฺติ. ปุจฺฉา นาม อมฺหากํ ปตฺตา, ตฺวํ ปน ตุยฺหํ ชานนกํ ปุจฺฉาติ. สา เถเรน ทินฺนอนุมติยา สพฺพเมว อตฺตโน ชานนกํ วาทํ ปุจฺฉิ, เถโร สพฺพํ วิสฺสชฺเชสิ. สา สพฺพํ ปุจฺฉิตฺวา ตุณฺหี อโหสิ. อถ นํ เถโร อาห "ตยา พหุํ ๖- ปุจฺฉิตํ, มยํปิ เอกํ ปญฺหํ ปุจฺฉามา"ติ. ปุจฺฉถ ภนฺเตติ. เอกํ นาม กินฺติ. กุณฺฑลเกสา "น ชานามิ ภนฺเต"ติ อาห. ตฺวํ เอตฺตกํปิ น ชานาสิ,