@๘ ม. อตฺตโน ยูเถ, ฉ. อคฺคโคยูเถ ๙ ฉ.ม. สาวตฺถินครทฺวารํ อุทาหุ รเถ ฐตฺวา"ติ. อถสฺสา เอตทโหสิ "ปฏิจฺฉนฺนยาเนน เม ปวิสนฺติยา มหาลตาปสาธนสฺส วิเสโส น ปญฺญายิสฺสตี"ติ. สา สกลนครสฺส อตฺตานํ ทสฺเสนฺตี รเถ ฐตฺวา นครํ ปาวิสิ. สาวตฺถิวาสิโน วิสาขาย สมฺปตฺตึ ทิสฺวา "เอสา กิร วิสาขา นาม เอวรูปา, ๑- อยญฺจ สมฺปตฺติ เอติสฺสาว อนุจฺฉวิกา"ติ อาหํสุ. อิติ สา มหาสมฺปตฺติยา มิคารเสฏฺฐิโน เคหํ ปาวิสิ. อาคตทิวเส จสฺสา ๒- สกลนครวาสิโน "อมฺหากํ ธนญฺชยเสฏฺฐี อตฺตโน นครํ สมฺปตฺตานํ มหาสกฺการํ อกาสี"ติ ยถาสตฺติ ยถาพลํ ปณฺณาการํ ปหิณึสุ. วิสาขา ปหิตปหิตํ ปณฺณาการํ ตสฺมึเยว นคเร อญฺญมญฺเญสุ กุเลสุ สพฺพตฺถกเมว ทาเปสิ. ๓- อถสฺสา รตฺติภาคสมนนฺตเร เอกิสฺสา อาชญฺญวฬวาย คพฺภวุฏฺฐานํ อโหสิ. สา ทาสีหิ ทณฺฑกทีปิกา คาหาเปตฺวา ตตฺถ คนฺตฺวา วฬวํ อุโณฺหทเกน นฺหาเปตฺวา เตเลน มกฺขาเปตฺวา อตฺตโน วสนฏฺฐานเมว อคมาสิ.

มิคารเสฏฺฐีปิ สตฺตาหํ ปุตฺตสฺส อาวาหสกฺการํ กโรนฺโต ธุรวิหาเร วสนฺตํปิ ตถาคตํ มนสิกตฺวา สตฺตเม ทิวเส สกลนิเวสนํ ปูเรนฺโต นคฺคสมณเก นิสีทาเปตฺวา "อาคจฺฉตุ เม ธีตา, อรหนฺเต วนฺทตู"ติ วิสาขาย สาสนํ ปหิณิ. สา "อรหนฺโต"ติ วจนํ สุตฺวา โสตาปนฺนา อริยสาวิกา หฏฺฐตุฏฺฐา หุตฺวา เตสํ นิสีทนฏฺฐานํ คนฺตฺวา เต โอโลเกตฺวา "เอวรูปา นาม อรหนฺโต น โหนฺติ, หิโรตฺตปฺปวิวชฺชิตานํ ๔- นาม สนฺติกํ กสฺมา มํ สสุโร ปกฺโกสาเปสฺสตี"ติ "ธี ธี"ติ ครหิตฺวา อตฺตโน วสนฏฺฐานเมว คตา. นคฺคสมณา ตํ ทิสฺวา สพฺเพ เอกปฺปหาเรเนว เสฏฺฐึ ครหึสุ "กึ ตฺวํ คหปติ อญฺญํ นาลตฺถ, ๕- สมณสฺส โคตมสฺส สาวิกํ มหากาฬกณฺณึ กสฺมา อิมํ เคเห ปเวเสสิ, เวเคน นํ อิมสฺมา เคหา นีหราหี"ติ. ตโต เสฏฺฐี "น สกฺกา มยา อิเมสํ วจเนน อิมํ เคหา นีหริตุํ, มหากุลสฺส ธีตา อยนฺ"ติ จินฺเตตฺวา "อาจริยา ทหรา นาม ชานิตฺวา วา อชานิตฺวา วา กเรยฺยุํ, ตุเมฺห

@๔ ม. หิโรตฺตปฺปวิสฺสชฺชิตานํ ๕ สี.,อิ. นาลภิตฺถ ตุณฺหี โหถา"ติ นคฺเค อุยฺโยเชตฺวา มหาปลฺลงฺเก นิสีทิตฺวา สุวณฺณกฏจฺฉุํ คเหตฺวา วิสาขาย ปริวิสิยมาโน สุวณฺณปาติยํ อปฺโปทกํ มธุปายาสํ ปริภุญฺชิ.