[๒๗๐] อตฺตวาเร กสิณาทิปณฺณตฺติสงฺคหตฺถํ "สงฺขารนฺ"ติ อวตฺวา กญฺจิ ธมฺมนฺติ วุตฺตํ. อิธาปิ อริยสาวกสฺส จตุภูมิกวเสน ปริจฺเฉโท เวทิตพฺโพ, ปุถุชฺชนสฺส เตภูมิกวเสน. สพฺพวาเรสุ วา อริยสาวกสฺสาปิ เตภูมิกวเสเนว ปริจฺเฉโท วฏฺฏติ. ยมฺหิ ยมฺหิ ๑- ปุถุชฺชโน คณฺหาติ, ตโต ตโต อริยสาวโก คาหํ วินิพฺเพเธติ. ๒- ปุถุชฺชโน หิ ยํ ยํ นิจฺจํ สุขํ อตฺตาติ คณฺหาติ, ตํ ตํ อริยสาวโก อนิจฺจํ ทุกฺขํ อนตฺตาติ คณฺหนฺโต ตํ คาหํ วินิพฺเพเธตีติ. ๓- อิมสฺมึ ๔- สุตฺตนฺตนเย ๕- ปุถุชฺชนคาหวินิพฺเพธนํ ๖- นาม กถิตํ.

[๒๗๑] มาตรนฺติอาทีสุ ชนิกา จ มาตา, ชนโก จ ปิตา, มนุสฺสภูโต จ ขีณาสโว อรหาติ อธิปฺเปโต. กึ ปน อริยสาวโก อญฺญํ ชีวิตา โวโรเปยฺยาติ? เอตํปิ อฏฺฐานํ. สเจ หิ ๗- ภวนฺตเร คตํ อริยสาวกํ อตฺตโน อริยสาวกภาวํ อชานนฺตํปิ โกจิ เอวํ วเทยฺย "อิมํ กุนฺถกิปิลฺลิกํ ชีวิตา โวโรเปตฺวา สกลจกฺกวาฬคพฺเภ จกฺกวตฺติรชฺชํ ปฏิปชฺชาหี"ติ, ตํ เนว โส ชีวิตา โวโรเปยฺย. อถาปิ นํ เอวํ วเทยฺยุํ "สเจ หิ นํ ๘- น ฆาเตสฺสสิ, ๙- สีสํ เต ฉินฺทิสฺสามา"ติ. สีสเมวสฺส ฉินฺเทยฺยุํ, น จ โส ตํ ฆาเตยฺย. ๑๐- ปุถุชฺชนภาวสฺส ปน มหาสาวชฺชภาวทสฺสนตฺถํ อริยสาวกสฺส จ พลทีปนตฺถเมตํ วุตฺตํ, ๑๑- อยํ เหตฺถ อธิปฺปาโย:- สาวชฺโช ปุถุชฺชนภาโว, ยตฺถ ๑๒- หิ ปุถุชฺชโน มาตุฆาตาทีนิปิ อนนฺตริยานิ ๑๓- กริสฺสติ. มหาพโล จ อริยสาวโก, โย ๑๔- เอตานิ กมฺมานิ น กโรตีติ.

[๒๗๔] ปทุฏฺฐจิตฺโตติ ๑๕- วธกจิตฺเตน ปทุฏฺฐจิตฺโต. โลหิตํ อุปฺปาเทยฺยาติ ชีวมานกสรีเร ขุทฺทกมกฺขิกาย ปิวนมตฺตมฺปิ โลหิตํ อุปฺปาเทยฺย.

[๒๗๕] สํฆํ ภินฺเทยฺยาติ สมานสํวาสกํ สมานสีมายํ ฐิตํ ปญฺจหากาเรหิ

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๖๒๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “วรรคที่ ๑”