@๔ ขุ.ปฏิ. ๓๑/๖๙๙/๖๐๕ อภิสมยกถา ๕ ฉ.ม. อิติ ปาฬิยํ ๖ สี. ชาตผลรุกฺเขน ปน
@ทีเปตพฺพํ ๗ สี.,ฉ.ม. สผโล ตรุณมฺพรุกฺโข ๘ ฉ.ม. น อนาคตปจฺจุปฺปนฺนานิ น ชายนฺติ, อนิพฺพตฺตาว น นิพฺพตฺตนฺติ, อปาตุภูตาว น ปาตุภวนฺติ. ตรุณปุตฺตาย อิตฺถิยา ปุน อวิชายนตฺถํ พฺยาธิตานํ โรควูปสมนตฺถมฺปิ วา เภสชฺเชหิ ๑- อยมตฺโถ วิภาเวตพฺโพ. เอวํ มคฺโค เย กิเลเส ปชหติ, เต อตีตา วา อนาคตา วา ปจฺจุปฺปนฺนา วาติ น วตฺตพฺพา. น จ มคฺโค กิเลเส นปฺปชหติ. เย ปน มคฺโค กิเลเส ปชหติ, เต สนฺธาย "อุปฺปนฺนานํ ปาปกานนฺ"ติอาทิ วุตฺตํ.
น เกวลญฺจ มคฺโค กิเลเสเยว ปชหติ, กิเลสานํ ปน สุปฺปหีนตฺตา ๒- เย อุปฺปชฺเชยฺยุํ อุปาทินฺนกฺขนฺธา, เตปิ ปชหติ. ๓- วุตฺตํปิ เจตํ "โสตาปตฺติมคฺคญาเณน อภิสงฺขารวิญฺญาณสฺส นิโรเธน สตฺตภเว ฐเปตฺวา อนมตคฺเค สํสาเร เย อุปฺปชฺเชยฺยุํ นามญฺจ รูปญฺจ, เอตฺเถเต นิรุชฺฌนฺตี"ติ วิตฺถาโร. อิติ มคฺโค อุปาทินฺนอนุปาทินฺนโต ๔- วุฏฺฐาติ. สพฺพภววเสน ๕- ปน โสตาปตฺติมคฺโค อปายภวโต วุฏฺฐาติ, สกทาคามิมคฺโค สุคติภเวกเทสโต, อนาคามิมคฺโค สุคติกามภวโต, อรหตฺตมคฺโค รูปารูปภวโต วุฏฺฐาติ. สพฺพภเวหิ จ ๖- วุฏฺฐาติเยวาติปิ วทนฺติ.