@๓ ฉ.ม. วิวฏฺเฏตฺวา ๔ ฉ.ม. อสฺสทฺธิเย ๕ ฉ.ม. โกสชฺเช ๖ ฉ.ม. มุฏฺฐสฺสจฺเจ

@๗ ฉ.ม. อุทฺธจฺเจ ๘ ฉ.ม. ภาวนานโย ๙ ฉ.ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ วุตฺตานํ สตฺตนฺนํ อาทิปทานํ ตาว อยเมตฺถ วณฺณนา ๑- :- สติสมฺโพชฺฌงฺเค ตาว สรณฏฺเฐน สติ, สา ปเนสา อุปฏฺฐานลกฺขณา, อปิลาปนลกฺขณา วา. วุตฺตํปิ เจตํ:- "ยถา มหาราช รญฺโญ ภณฺฑาคาริโก รญฺโญ สาปเตยฺยํ อปิลาเปติ `เอตฺตกํ มหาราช หิรญฺญํ, เอตฺตกํ สุวณฺณํ, เอตฺตกํ สาปเตยฺยนฺ'ติ. เอวเมว โข มหาราช สติ อุปฺปชฺชมานา กุสลากุสลสาวชฺชานวชฺชหีนปฺปณีตกณฺหสุกฺกสปฺปฏิภาเค ธมฺเม อปิลาเปติ สราเปติ ๒- อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา"ติ ๓- วิตฺถาโร. อปิลาปนรสา, กิจฺจวเสเนว หิสฺสา เอตํ ลกฺขณํ เถเรน วุตฺตํ. อสมฺโมสรสา วา, โคจราภิมุขีภาวปจฺจุปฏฺฐานา. เอวํ สติสมฺโพชฺฌงฺโค. ๔-

ตตฺถ โพธิยา, โพธิสฺส วา องฺโคติ โพชฺฌงฺโค. กึ วุตฺตํ โหติ? ยา หิ อยํ ธมฺมสามคฺคิยา ๕- โลกิยโลกุตฺตรมคฺคกฺขเณ อุปฺปชฺชมานาย ลีนุทฺธจฺจ- ปติฏฺฐานายูหนกามสุขอตฺตกิลมถานุโยคอุจฺเฉทสสฺสตาภินิเวสาทีนํ อเนเกสํ อุปทฺทวานํ ปฏิปกฺขภูตาย สติธมฺมวิจยวิริยปีติปสฺสทฺธิสมาธิอุเปกฺขาสงฺขาตาย ธมฺมสามคฺคิยา อริยสาวโก พุชฺฌตีติ กตฺวา โพธีติ วุจฺจติ, พุชฺฌตีติ กิเลสสนฺตานนิทฺทาย วุฏฺฐหติ, ๖- จตฺตาริ วา อริยสจฺจานิ ปฏิวิชฺฌติ, นิพฺพานเมว วา สจฺฉิกโรตีติ วุตฺตํ โหติ. ยถาห "สตฺต โพชฺฌงฺเค ภาเวตฺวา อนุตฺตรํ สมฺมาสมฺโพธึ อภิสมฺพุทฺโธ"ติ. ๗- ตสฺสา ธมฺมสามคฺคิสงฺขาตาย โพธิยา องฺโคติปิ โพชฺฌงฺโค ฌานงฺคมคฺคงฺคาทโย วิย. เสสํ ๘- ยถาวุตฺตปฺปการาย เอตาย ธมฺมสามคฺคิยา พุชฺฌตีติ กตฺวา อริยสาวโก โพธีติ วุจฺจติ, ตสฺส องฺโคติปิ โพชฺฌงฺโค เสนงฺครถงฺคาทโย วิย. เตนาหุ อฏฺฐกถาจริยา "พุชฺฌนกสฺส จ ๙- ปุคฺคลสฺส องฺคาติ ๑๐- โพชฺฌงฺคา"ติ.

อปิจ "โพชฺฌงฺคาติ เกนฏฺเฐน โพชฺฌงฺคา? โพธาย สํวตฺตนฺตีติ โพชฺฌงฺคา, พุชฺฌนฺตีติ โพชฺฌงฺคา, อนุพุชฺฌนฺตีติ โพชฺฌงฺคา, ปฏิพุชฺฌนฺตีติ โพชฺฌงฺคา,