@๓ ฉ.ม. วาเรน ๔ ฉ.ม. ทิฏฺฐิราคาทิปเทสุปิ วสนฏฺฐานโต สาวตฺถีชนปโท ปุรตฺถิมทิสาภาเค อโหสิ, ๑- เถโร จ นิสีทนฺโตปิ ตทภิมุโขว ๒- นิสินฺโน, ตสฺมา เอวมาห. อุทานํ อุทาเนสีติ อุทาหารํ อุทาหริ. ยถา หิ ยํ เตลํ มานํ คเหตุํ น สกฺโกติ, วิสฺสนฺทิตฺวา คจฺฉติ, ตํ อวเสสโกติ วุจฺจติ. ยญฺจ ชลํ ๓- ตฬากํ คเหตุํ น สกฺโกติ, อชฺโฌตฺถริตฺวา คจฺฉติ, ตํ โอโฆติ วุจฺจติ, เอวเมว ๔- ปีติวจนํ หทยํ คเหตุํ น สกฺโกติ, อธิกํ หุตฺวา อนฺโต อสณฺฐหิตฺวา พหิ นิกฺขมติ, ตํ อุทานนฺติ วุจฺจติ, เอวรูปํ ปีติมยํ วจนํ นิจฺฉาเรสีติ อตฺโถ.

[๓๙] สตฺตเม คุนฺทาวเนติ เอวํนามเก วเน. อุปสงฺกมีติ "มหากจฺจานตฺเถโร กิร นาม อตฺตโน ปิตุมตฺตมฺปิ อยฺยกมตฺตมฺปิ เปยฺยกมตฺตมฺปิ ๕- ทิสฺวา เนว อภิวาเทติ น ปจฺจุฏฺเฐติ น อาสเนน นิมนฺเตตี"ติ สุตฺวา "น สกฺกา เอตฺตเกน นิฏฺฐํ คนฺตุํ, อุปสงฺกมิตฺวา นํ ปริคฺคณฺหิสฺสามี"ติ ภุตฺตปาตราโส เยนายสฺมา มหากจฺจาโน เตนุปสงฺกมิ. ชิณฺเณติ ชราชิณฺเณ. วุฑฺเฒติ วโยวุฑฺเฒ. มหลฺลเกติ ชาติมหลฺลเก. อทฺธคเตติ ทีฆํ กาลทฺธานํ อติกฺกนฺเต. วโยอนุปฺปตฺเตติ ปจฺฉิมวยํ อนุปฺปตฺเต. ตยิทํ โภ กจฺจาน ตเถวาติ โภ กจฺจาน ยํ ตํ อเมฺหหิ เกวลํ สุตเมว, ตํ อิมินา ทิฏฺเฐน สเมติ. ตสฺมา ตํ ตเถว, น อญฺญถา. น หิ ภวํ กจฺจาโน พฺราหฺมเณติ อิทํ อตฺตานํ สนฺธาย วทติ. อยํ กิรสฺส อธิปฺปาโย:- อเมฺห เอวํมหลฺลเก ทิสฺวา โภโต กจฺจานสฺส อภิวาทนมตฺตํปิ ปจฺจุฏฺฐานมตฺตํปิ อาสเนน นิมนฺตนมตฺตํปิ นตฺถีติ. น สมฺปนฺนเมวาติ น ยุตฺตเมว น อนุจฺฉวิกเมว.

เถโร พฺราหฺมณสฺส วจนํ สุตฺวา "อยํ พฺราหฺมโณ เนว วุฑฺเฒ ชานาติ น ทหเร, อาจิกฺขิสฺสามิสฺส วุฑฺเฒ จ ทหเร จา"ติ เทสนํ วฑฺเฒนฺโต อตฺถิ พฺราหฺมณาติอาทิมาห. ตตฺถ ชานตาติ สพฺพนยํ ๖- ชานนฺเตน. ปสฺสตาติ ตเทว หตฺเถ

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๘๔๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “สมจิตตวรรค”