@๙ ม.มู. ๑๒/๑๕๒/๑๑๓ มหาสีหนาทสุตฺต ขนฺธโกฏฺฐาโส โยนิ นาม. "โยนิ เหสา ภูมิชผลสฺส อธิคมายา"ติอาทีสุ ๑- การณํ. "น จาหํ พฺราหฺมณํ พฺรูมิ, โยนิชํ มตฺติสมฺภวนฺ"ติ ๒- จ "ตเมนํ กมฺมชา วาตา นิวตฺติตฺวา ๓- อุทฺธํปาทํ อโธสิรํ สมฺปริวตฺเตตฺวา มาตุโยนิมุเข สมฺปฏิปาเทนฺตี"ติ จ อาทีสุ ปสฺสาวมคฺโค. อิธ ปน การณํ อธิปฺเปตํ. อารทฺธาติ ปคฺคหิตา ปริปุณฺณา.

อาสวานํ ขยายาติ เอตฺถ อาสวนฺตีติ อาสวา, จกฺขุโตปิ ฯเปฯ มนโตปิ สนฺทนฺตีติ ๔- วุตฺตํ โหติ. ธมฺมโต ยาว โคตฺรภู, โอกาสโต ยาว ภวคฺคํ ๕- สวนฺตีติ วา อาสวา, เอเต ธมฺเม เอตญฺจ โอกาสํ อนฺโต กริตฺวา ปวตฺตนฺตีติ อตฺโถ. อนฺโตกรณตฺโถ หิ อยํ อากาโร. จิรปาริวาสิยฏฺเฐน มทิราทโย อาสวา, อาสวา วิยาติปิ อาสวา. โลกสฺมึ หิ จิรปาริวาสิกา มทิราทโย อาสวาติ วุจฺจนฺติ, ยทิ จ จิรปาริวาสิยฏฺเฐน อาสวา, เอเตเยว ภวิตุํ อรหนฺติ. วุตฺตํ เหตํ "ปุริมา ภิกฺขเว โกฏิ น ปญฺญายติ อวิชฺชาย, อิโต ปุพฺเพ อวิชฺชา นาโหสี"ติอาทิ. ๖- อายตํ วา สํสารทุกฺขํ สวนฺติ ปสวนฺตีติปิ อาสวา. ปุริมานิ เจตฺถ นิพฺพจนานิ ยตฺถ กิเลสา อาสวาติ อาคจฺฉนฺติ, ตตฺถ ยุชฺชนฺติ, ปจฺฉิมํ กมฺเมปิ. น เกวลญฺจ กมฺมกิเลสาเยว อาสวา, อปิจ โข นานปฺปการกา อุปทฺทวาปิ. สุตฺเตสุ หิ "นาหํ จุนฺท ทิฏฺฐธมฺมิกานํเยว อาสวานํ สํวราย ธมฺมํ เทเสมี"ติ ๗- เอตฺถ วิวาทมูลภูตา กิเลสา อาวสาติ อาคตา.

"เยน เทวูปปตฺยสฺส คนฺธพฺโพ วา วิหงฺคโม

ยกฺขตฺตํ เยน คจฺเฉยฺยํ มนุสฺสตฺตํ จ อมฺพุเช ๘-

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๙๓๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “อปัณณกสูตร”