@5 Ma. kokanudaṃ 6 saṃ.sa. 15/123/97 pañcarājasutta, aṅ.pañcaka. 23/195/266 (syā) Āha "panthaka tvaṃ imasmiṃ sāsane abhabbo, catūhi māsehi ekagāthaṃpi gahetuṃ na sakkosi, pabbajitakiccaṃ pana tvaṃ kathaṃ pāpessasi, nikkhama ito"ti. So therena paṇāmito vihārapaccante rodamāno aṭṭhāsi.

Tena samayena satthā rājagahaṃ upanissāya jīvakambavane viharati. Tasmiṃ samaye jīvako purisaṃ pesesi "pañcahi bhikkhusatehi saddhiṃ satthāraṃ nimantehī"ti. Tena kho pana samayena mahāpanthako bhattuddesako hoti. So "pañcannaṃ bhikkhusatānaṃ paṭicchatha bhante"ti vutte "cūḷapanthakaṃ ṭhapetvā sesānaṃ paṭicchāmī"ti āha. Cūḷapanthako taṃ kathaṃ sutvā bhiyyoso mattāya domanassappatto ahosi. Satthā cūḷapanthakaṃ rodantaṃ disvā "cūḷapanthako mayi gate bujjhissatī"ti gantvā avidūraṭṭhāne attānaṃ dassetvā "kiṃ tvaṃ panthaka rodasī"ti āha. Bhātā maṃ bhante paṇāmetīti. Panthaka tuyhaṃ bhātikassa parapuggalānaṃ āsayānusayañāṇaṃ natthi, tvaṃ buddhaveneyyapuggalo nāmāti iddhiyā abhisaṅkharitvā ekaṃ suddhacoḷakhaṇḍaṃ adāsi "imaṃ gahetvā `rajoharaṇaṃ rajoharaṇan'ti vatvā bhāvehi panthakā"ti.

So satthārā dinnaṃ coḷakhaṇḍaṃ "rajoharaṇaṃ rajoharaṇan"ti hatthena parimajjanto nisīdi. Tassa parimajjantassa pilotikāni kiliṭṭhadhātukāni jātāni. Punappunaṃ parimajjantassa ukkhaliparipuñchanasadisaṃ jātaṃ. So ñāṇaparipākaṃ āgamma tattha khayavayaṃ paṭṭhapetvā cintesi "idaṃ coḷakhaṇḍaṃ pakatiyā paṇḍaraṃ parisuddhaṃ, upādinnakasarīraṃ nissāya kiliṭṭhaṃ jātaṃ, idaṃ cittaṃpi evaṃgatikamevā"ti samādhiṃ bhāvetvā cattāri rūpāvacarajjhānāni pādakāni katvā saha paṭisambhidāhi arahattaṃ pāpuṇi. So manomayeneva jhānalābhī hutvā eko hutvā bahudhā, bahudhā hutvā eko ca bhavituṃ samattho ahosi. Arahattamaggeneva cassa tepiṭakañca cha abhiññā ca āgamiṃsu.

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๓๓๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “วรรคที่ ๒”