@7 cha.Ma.,i. nāpi 8 saṃ.kha. 17/79/71 khajjanīyasutta Atthesu vattati. Ayañhi "yaṅkiñci rūpaṃ atītānāgatapaccuppannan"ti ettha rūpakkhandhe vattati. "rūpūpapattiyā maggaṃ bhāvetī"ti ettha rūpabhave. "ajjhattaṃ arūpasaññī bahidadhā rūpāni passatī"ti ettha kasiṇanimitte. "sarūpā bhikkhave uppajjanti pāpakā akusalā dhammā no arūpā"ti ettha paccaye. "ākāso parivārito rūpantveva saṅkhaṃ gacchatī"ti ettha sarīre. "cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇan"ti ettha vaṇṇe. "rūpappamāṇo rūpappasanno"ti ettha saṇṭhāne. Ādisaddena "piyarūpaṃ sātarūpaṃ, arasarūpo"tiādīnipi saṅgaṇhitabbāni. Idha panesa itthiyā catusamuṭṭhāne rūpāyatanasaṅkhāte vaṇṇe vattati. Apica yo koci itthiyā nivaṭṭhanivāsanassa vā alaṅkārassa vā gandhavaṇṇatādīnaṃ vā pilandhanamālānaṃ vā kāyapaṭibaddho ca vaṇṇo purisassa cakkhuviññāṇassa ārammaṇaṃ hutvā upakappati, sabbametaṃ itthīrūpantveva veditabbaṃ. Itthīrūpaṃ bhikkhave purisassa cittaṃ pariyādāya tiṭṭhatīti idaṃ purimasseva daḷhīkaraṇatthaṃ vuttaṃ. Purimaṃ vā "yathayidaṃ bhikkhave itthīrūpan"ti evaṃ opammavasena vuttaṃ, idaṃ pariyādānabhāvadassanavasena.
Tatridaṃ itthīrūpassa pariyādānabhāve vatthu:- mahādāṭhikanāgarājā kira cetiyagirimhi ambaṭṭhaleṇe mahāthūpaṃ kārāpetvā giribhaṇḍavāhanapūjaṃ nāma katvā kālena kālaṃ orodhagaṇaparivuto cetiyagiriṃ gantvā bhikkhusaṃghassa mahādānaṃ deti. Bahunnaṃ sannipātaṭṭhānaṃ nāma na sabbesaṃ sati supatiṭṭhitā hoti, rañño ca damiḷadevī nāma aggamahesī paṭhamavaye ṭhitā dassanīyā pāsādikā. Atheko cittatthero nāma vuḍḍhapabbajito asaṃvaraniyāmena oloketvā tassā rūpārammaṇe nimittaṃ gahetvā
@2 abhi.saṃ. 34/160/50 rūpāvacarakusala, abhi.vi. 35/624