วชิรสูตร
TIPITAKA Volume 20 : PALI ROMAN Sutta Pitaka Vol 12 : Sutta. Aṅ. (1): eka-duka-tikanipātā
[464] 25 Tayome bhikkhave puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ katame tayo arukūpamacitto puggalo vijjūpamacitto puggalo vajirūpamacitto puggalo . katamo ca bhikkhave arukūpamacitto puggalo idha bhikkhave ekacco puggalo kodhano hoti upāyāsabahulo appampi @Footnote: 1 Po. Ma. itisaddo natthi. Vutto samāno abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti seyyathāpi 1- bhikkhave duṭṭhāruko kaṭṭhena vā kaṭhalāya vā ghaṭṭito bhiyyoso mattāya āsavaṃ deti evameva kho bhikkhave idhekacco puggalo kodhano hoti upāyāsabahulo appampi vutto samāno abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti ayaṃ vuccati bhikkhave arukūpamacitto puggalo. {464.1} Katamo ca bhikkhave vijjūpamacitto puggalo idha bhikkhave ekacco puggalo idaṃ dukkhanti yathābhūtaṃ pajānāti ayaṃ dukkhasamudayoti yathābhūtaṃ pajānāti ayaṃ dukkhanirodhoti yathābhūtaṃ pajānāti ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṃ pajānāti seyyathāpi bhikkhave cakkhumā puriso rattandhakāratimisāya vijjantarikāya rūpāni passeyya evameva kho bhikkhave idhekacco puggalo idaṃ dukkhanti yathābhūtaṃ pajānāta ... ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṃ pajānāti ayaṃ vuccati bhikkhave vijjūpamacitto puggalo. {464.2} Katamo ca bhikkhave vajirūpamacitto puggalo idha bhikkhave ekacco puggalo āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati seyyathāpi bhikkhave vajirassa natthi kiñci abhejjaṃ maṇi vā pāsāṇo vā evameva kho bhikkhave idhekacco puggalo āsavānaṃ khayā ... Upasampajja viharati ayaṃ vuccati bhikkhave vajirūpamacitto puggalo . ime kho bhikkhave tayo puggalā santo @Footnote: 1 Yu. seyyathāpi nāma. Saṃvijjamānā lokasminti.