อรรถกถานิพเพธิกสูตรที่ ๙

พึงทราบวินิจฉัยในนิพเพธิกสูตรที่ ๙ ดังต่อไปนี้ :-

ธรรมชื่อว่า นิพเพธิกปริยาย เพราะเจาะ คือทำลายกองโลภะเป็นต้นที่ยังไม่เคยเจาะ ยังไม่เคยทำลายมาก่อน. อธิบายว่า ได้แก่เหตุแห่งการเจาะแทง.

บทว่า นิทานสมฺภโว ความว่า ชื่อว่านิทาน เพราะมอบให้ซึ่งกาม คือมอบหมายให้ โดยความเป็นเหตุสามารถให้เกิดขึ้น. ธรรม ชื่อว่าสัมภวะ เพราะเป็นแดนเกิดขึ้น. สัมภวะก็คือนิทานนั่นเอง จึงชื่อว่านิทานสัมภาวะ.