ได้ทราบว่า ปัญหานี้เกิดขึ้นแล้วในสมัยพวกเดียรถีย์ เพราะนิครนถ์ทั้งหลายเรียกนิครนถ์ผู้ตายแล้ว ในเวลายังไม่ถึง ๑๐ ปีว่า 'ผู้มีอายุไม่ครบ ๑๐ ปี'

ได้ทราบว่า นิครนถ์นั้น (เมื่อเกิดอีก) จะมีอายุไม่ถึง ๑๐ ปี ไม่ใช่มีอายุ ๑๐ ปีเท่านั้น แม้อายุ ๙ ปีก็ดี แม้อายุ ๑ ปีก็ดี ย่อมไม่มี โดยนัยนี้นั่นเอง พวกเดียรถีย์จึงกล่าวถึงนิครนถ์ผู้ตายแล้วแม้ในเวลามี ๒๐ ปีเป็นต้นว่า “มีอายุไม่ถึง ๒๐ ปี ไม่ถึง ๓๐ ปี ไม่ถึง ๔๐ ปี ไม่ถึง ๕๐ ปี”

ท่านพระอานนท์เที่ยวไปในหมู่บ้าน ได้ฟังคำกล่าวนั้นแล้ว ไปยังวิหาร กราบทูลพระผู้มีพระภาค

พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “อานนท์ นี้ไม่ใช่คำกล่าวของพวกเดียรถีย์ นี้เป็นคำกล่าวของพระขีณาสพในศาสนาของเรา เพราะพระขีณาสพปรินิพพานแล้วในเวลามีอายุ ๑๐ ปี จึงไม่มีอายุ ๑๐ ปีอีก ไม่ใช่มีอายุ ๑๐ ปีเท่านั้น แม้อายุ ๙ ปีก็ดี ฯลฯ แม้อายุ ๑ ปีก็ดี ก็ย่อมไม่มี ไม่ใช่อายุ ๑ ปีเท่านั้น แม้อายุ ๑๑ เดือนก็ดี ฯลฯ แม้อายุ ๑ เดือนก็ดี แม้อายุครู่เดียวก็ดี ก็ย่อมไม่มีเหมือนกัน”

เล่มที่ ๒๓ อังคุตตรนิกาย สัตตก-อัฏฐก-นวกนิบาต๔๐

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “นิททสวัตถุสูตร”