บทว่า อาตาปี แปลว่า มีความเพียร.

จริงอยู่ ผู้มีความเพียรนั้นเป็นผู้ประกอบด้วยวิริยารัมภะ (ปรารภความเพียร) ดังที่ท่านกล่าวไว้อย่างนี้ว่า ๑- ผู้ปรารภความเพียรเพื่อละอกุศลธรรม เพื่อยังกุศลธรรมให้เกิดขึ้น มีกำลังใจ มีความเพียรมั่น ไม่ทอดธุระในกุศลธรรมทั้งหลาย. ชื่อว่าอาตาปี เพราะมีปกติเผากิเลสได้โดยสิ้นเชิง.

บทว่า โอตฺตปฺปี ได้แก่ ชื่อว่ามีปกติเผากิเลส เพราะประกอบด้วยโอตตัปปะ ดังที่ท่านกล่าวไว้อย่างนี้ว่า ๒- บุคคลย่อมเผาสิ่งที่ควรเผา คือเผาความเกิดแห่งอกุศลธรรมอันลามก ดังนี้. เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่าโอตตัปปี. ____________________________ ๑- ที. ปา. เล่ม ๑๑/ข้อ ๓๕๗ ๒- อภิ. สงฺ. เล่ม ๓๔/ข้อ ๔๖

จริงอยู่ ผู้ที่ประกอบด้วยหิริ และโอตตัปปะ เพราะเว้นจากอกุศลธรรมอันลามกนั้น ท่านว่าเป็นผู้มีโอตตัปปะ ด้วยประการฉะนี้ ผู้ถึงพร้อมด้วยหิริและโอตตัปปะ เป็นผู้มีปกติเห็นภัยในโทษแม้มีประมาณน้อย เป็นผู้ทำความบริบูรณ์ในศีลทั้งหลาย ท่านแสดงถึงสีลสัมปทาของผู้นั้น ด้วยประการฉะนี้.