ด้วยเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า ๖- ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตว์ทั้งหลายจะเศร้าหมองเพราะจิตเศร้าหมอง จะบริสุทธิ์เพราะจิตผ่องแผ้ว เพราะฉะนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้า เมื่อจะทรงแสดงว่าพึงปฏิบัติเพื่อชำระมลทินแห่งจิต จึงตรัสไว้ในพระสูตรนี้ว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มลทินแห่งจิตเหล่านี้มี ๓ อย่างดังนี้. ____________________________ ๖- สํ. ข. เล่ม ๑๗/ข้อ ๒๕๙

พระผู้มีพระภาคเจ้าเมื่อตรัสว่า ก็อกุศลมูลมีโลภะเป็นต้นเหล่านี้เกิดขึ้นแล้วในจิตของสัตว์ทั้งหลาย จะทำความเศร้าหมองให้ คือจะเสริมสร้างความเศร้าหมองนานัปการ เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่าเป็นมลทินของใจฉันใด โลภะเป็นต้นเหล่านั้นก็ฉันนั้น ครั้นเกิดขึ้นในสัตว์นั่นเอง จะนำอนัตถะนานาชนิดมาให้ จะให้เกิดทุกข์นานัปการแก่สัตว์ทั้งหลาย เหมือนอมิตร และศัตรูที่กินร่วมกัน นอนร่วมกัน ก็คอยหาโอกาสอยู่ฉะนั้น จึงตรัสคำมีอาทิไว้ว่า อนฺตรา อมิตฺตา ดังนี้.

ในบรรดาอมิตรเป็นต้นเหล่านั้น ชื่อว่า อมิตร เพราะตรงข้ามกับมิตร ชื่อว่าเป็นศัตรู เพราะทำหน้าที่ของศัตรู. ชื่อว่าเป็นเพชฌฆาต เพราะเบียดเบียน. ชื่อว่าเป็นข้าศึก เพราะเป็นข้าศึกโดยตรง.

ในบทว่า อนฺตรา อมิตฺตา นั้นพึงทราบความที่กิเลสมีโลภะเป็นอาทิ เป็นอมิตรเป็นต้น โดยอาการ ๒ อย่าง.