๘. โลกัตถจริยา ในสัตว์ทั้งหลาย สำหรับพระพุทธเจ้าทั้ง ๓.

ในพระพุทธเจ้าทั้ง ๓ นั้น พระปัจเจกพุทธะและพระสาวกมีโลกัตถจริยาเพียงบางส่วน. สมดังที่ท่านกล่าวว่า คำว่า จริยา ได้แก่ จริยา ๘ ความพิสดารก็คือ อิริยาปถจริยา. ๓- อธิบายว่า พึงเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยจริยาเหล่านั้น. ____________________________ ๓- ขุ. จูฬ. เล่ม ๓๐/ข้อ ๖๖๗

อีกอย่างหนึ่ง อธิบายว่า จริยา ๘ แม้อื่นเหล่านี้ใด คือ

บุคคลเมื่อน้อมใจเชื่อย่อมประพฤติด้วยศรัทธา. เมื่อประคองย่อมประพฤติด้วยวิริยะ. เมื่อเข้าไปตั้งมั่นย่อมประพฤติด้วยสติ ผู้ไม่ฟุ้งซ่านย่อมประพฤติด้วยสมาธิ เมื่อรู้ชัดย่อมประพฤติด้วยปัญญา เมื่อรู้แจ้งย่อมประพฤติวิญญาณ. กุศลธรรมทั้งหลายย่อมสืบต่อสำหรับบุคคลผู้ปฏิบัติอย่างนี้ เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่าประพฤติอายตนจริยา บุคคลปฏิบัติอย่างนี้ย่อมบรรลุถึงคุณวิเศษ เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่าประพฤติด้วยจริยาพิเศษ พึงเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยจริยาเหล่านั้น.