บทว่า ยํ เป็นปฐมาวิภัตติ อนิยมสรรพนาม.

บทว่า ตํ เป็นทุติยาวิภัตติ นิยมสรรพนาม. หรือบทว่า ยนฺตํ แม้ทั้งสองก็เป็นปฐมาวิภัตติ. บทว่า สนฺตํ ปทํ เป็นทุติยาวิภัตติ. ในบททั้งสองนั้น ชื่อว่า สนฺตํ ก็เพราะโดยลักษณะ ชื่อว่า ปทํ เพราะเป็นธรรมที่กุลบุตรพึงถึง. บทว่า สนฺตํ ปทํ นั่นเป็นชื่อของพระนิพพาน.

บทว่า อภิสเมจฺจ ได้แก่ บรรลุแล้ว. ชื่อว่า สักกะ เพราะอรรถวิเคราะห์ว่าอาจหาญ. มีอธิบายว่า เป็นผู้สามารถ เป็นผู้มีกำลังเฉพาะ.

บทว่า อุชู ได้แก่ ผู้ประกอบด้วยความซื่อตรง. ชื่อว่า สุหุชุ เพราะอรรถว่า ซื่อตรงโดยดี. ชื่อว่าสุวจะ เพราะอรรถว่าว่าง่าย.

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๗,๖๓๘

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. เมตตสูตร”