บทว่า วีมํสมาโน วิสมํ สมญฺจ ความว่า พิจารณาเห็น คือใคร่ครวญกรรมที่ไม่เสมอมีความไม่เสมอทางกายเป็นต้น และกรรมที่เสมอมีความเสมอทางกายเป็นต้นด้วยมรรคปัญญา โดยให้สำเร็จปหานกิจและภาวนากิจ นักปราชญ์ย่อมประกาศแม้ผู้นั้นผู้สิ้นอาสวะแล้วว่า เป็นมุนี.

มีอธิบายอย่างไร

มีอธิบายว่า ผู้ใดแลพิจารณาเห็นกรรมทั้งที่ไม่เสมอและที่เสมอด้วยมรรคปัญญาโดยนัยตามที่กล่าวแล้ว เป็นผู้ดำรงตนไว้ ผู้นั้นเป็นผู้ตรงดุจกระสวยอย่างนี้ ไม่ถึงการล่วงละเมิดอะไรๆ ชื่อว่าย่อมเกลียดชังแต่กรรมที่เป็นบาป นักปราชญ์ย่อมประกาศผู้นั้นว่า เป็นมุนี เพราะพระผู้มีพระภาคเจ้า เมื่อจะทรงแสดงมุนีผู้ขีณาสพว่าเป็นเช่นนี้ จึงตรัสคาถาด้วยยอดคือพระอรหัต ในที่สุดเทศนา ธิดาเศรษฐีดำรงอยู่ในโสดาปัตติผล. ผู้ศึกษาพึงเห็นเนื้อความแห่ง วา ศัพท์ในคาถานี้ ใช้ในวิกัป หรือสมุจจัย.

คาถาว่า โย สญฺญตตฺโต ดังนี้ มีอุบัติอย่างไร?