๑๗. โกธวคฺควณฺณนา

๑. โรหิณีขตฺติยกญฺญาวตฺถุ. (๑๗๔)

"โกธํ ชเหติ อิมํ ธมฺมเทสนํ สตฺถา นิโคฺรธาราเม วิหรนฺโต โรหิณึ ขตฺติยกญฺญํ อารพฺภ กเถสิ.

เอกสฺมึ กิร สมเย อายสฺมา อนุรุทฺโธ ปญฺจสเตหิ ภิกฺขูหิ สทฺธึ กปิลวตฺถุํ อคมาสิ. อถสฺส ญาตกา "เถโร อาคโตติ สุตฺวา เถรสฺส สนฺติกํ อคมํสุ ฐเปตฺวา โรหิณึ นาม เถรสฺส ภคินึ. เถโร ญาตเก ปุจฺฉิ "กหํ โรหิณีติ. "เคเห ภนฺเตติ. "กสฺมา นาคตาติ. "สรีเร เม ฉวิโรโค อุปฺปนฺโนติ ลชฺชาย นาคตา ภนฺเตติ. เถโร "ปกฺโกสถ นนฺติ ปกฺโกสาเปตฺวา ปฏกญฺจุกํ ปฏิมุญฺจิตฺวา อาคตํ เอวมาห "โรหิณิ กสฺมา นาคตาสีติ. "สรีเร เม ภนฺเต ฉวิโรโค อุปฺปนฺโน; ตสฺมา ลชฺชาย นาคตมฺหีติ. "กึ ปน เต ปุญฺญํ กาตุํ. น วฏฺฏตีติ. "กึ กโรมิ ภนฺเตติ. "อาสนสาลํ กาเรหีติ. "กึ คเหตฺวาติ. "กินฺเต ปสาธนภณฺฑกํ นตฺถีติ. "อตฺถิ ภนฺเตติ. "กึมูลนฺติ. "ทสสหสฺสมูลํ ภวิสฺสตีติ. "เตนหิ ตํ วิสฺสชฺเชตฺวา อาสนสาลํ กาเรหีติ. "โก เม ภนฺเต กาเรสฺสตีติ. เถโร สมีเป ฐิเต ญาตเก โอโลเกตฺวา "ตุมฺหากํ ภาโร โหตูติ อาห. "ตุมฺเห ปน ภนฺเต กึ กริสฺสถาติ. "อหํปิ อิเธว ภวิสฺสามิ, เตนหิ เอติสฺสา ทพฺพสมฺภาเร อาหรถาติ. เต "สาธุ ภนฺเตติ อาหรึสุ. เถโร อาสนสาลํ สํวิทหนฺโต โรหิณึ อาห "ทฺวิภูมิกํ อาสนสาลํ กาเรตฺวา อุปริ ปทรานํ ทินฺนกาลโต ปฏฺฐาย เหฏฺฐา นิพทฺธํ สมฺมชฺชิตฺวา อาสนานิ ปญฺญาเปหิ, นิพทฺธํ ปานียฆเฏ อุปฏฺฐาเปหีติ. สา "สาธุ ภนฺเตติ ปสาธนภณฺฑกํ วิสฺสชฺเชตฺวา ทฺวิภูมิกํ อาสนสาลํ กาเรตฺวา อุปริ ปทรานํ ทินฺนกาลโต ปฏฺฐาย เหฏฺฐา นิพทฺธํ สมฺมชฺชนาทีนิ อกาสิ. นิพทฺธํ ภิกฺขู นิสีทนฺติ. อถสฺสา อาสนสาลํ สมฺมชฺชนฺติยาว ฉวิโรโค มิลายิ. สา อาสนสาลาย นิฏฺฐิตาย พุทฺธปฺปมุขํ ภิกฺขุสงฺฆํ นิมนฺเตตฺวา อาสนสาลํ ปูเรตฺวา นิสินฺนสฺส พุทฺธปฺปมุขสฺส ภิกฺขุสงฺฆสฺส ปณีตํ ขาทนียํ โภชนียํ อทาสิ. สตฺถา กตภตฺตกิจฺโจ "กสฺเสตํ ทานนฺติ ปุจฺฉิ. "ภคินิยา เม ภนฺเต โรหิณิยาติ. "สา ปน กหนฺติ. "เคเห ภนฺเตติ. "ปกฺโกสถ นนฺติ. สา อาคนฺตุํ น อิจฺฉิ. อถ นํ สตฺถา อนิจฺฉมานํปิ ปกฺโกสาเปสิเยว, อาคนฺตฺวา จ ปน วนฺทิตฺวา นิสินฺนํ อาห "โรหิณิ กสฺมา นาคมีติ. "สรีเร เม ภนฺเต ฉวิโรโค อตฺถิ, เตน ลชฺชมานา นาคตมฺหีติ. "ชานาสิ ปน `กึ เต นิสฺสาย เอส อุปฺปนฺโนติ. "น ชานามิ ภนฺเตติ. "ตว โกธํ นิสฺสาย อุปฺปนฺโน เอโสติ. "กึ ปน เม ภนฺเต กตนฺติ. [เตนหิ สุณาหีติ.] อถสฺสา สตฺถา อตีตํ อาหริ: