๑๙. ธมฺมฏฺฐวคฺควณฺณนา

๑. วินิจฺฉยมหามตฺตวตฺถุ. (๑๙๓)

"น เตน โหติ ธมฺมฏฺโฐติ อิมํ ธมฺมเทสนํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต วินิจฺฉยมหามตฺเต อารพฺภ กเถสิ.

เอกทิวสํ หิ ภิกฺขู สาวตฺถิยา อุตฺตรทฺวารคาเม ปิณฺฑาย จริตฺวา ปิณฺฑปาตปฏิกฺกนฺตา นครมชฺเฌน วิหารํ อาคจฺฉนฺติ. ตสฺมึ ขเณ มหาเมโฆ อุฏฺฐาย ปาวสฺสิ. เต สมฺมุขคตํ วินิจฺฉยสาลํ ปวิสิตฺวา วินิจฺฉยมหามตฺเต ลญฺจํ คเหตฺวา สามิเก อสฺสามิเก กโรนฺเต ทิสฺวา "อโห อิเม อธมฺมิกา, มยํ ปน `อิเม ธมฺเมน วินิจฺฉยํ กโรนฺตีติ สญฺญิโน อหุมฺหาติ จินฺเตตฺวา, วสฺเส วิคเต, วิหารํ คนฺตฺวา ๑- สตฺถารํ วนฺทิตฺวา เอกมนฺตํ นิสินฺนา ตมตฺถํ อาโรเจสุํ. สตฺถา "น ภิกฺขเว ฉนฺทาทิวสิกา หุตฺวา สาหเสน อตฺถํ วินิจฺฉินนฺตา ธมฺมฏฺฐา นาม โหนฺติ, อปราธํ ปน อนุวิชฺฌิตฺวา อปราธานุรูปํ อสาหเสน วินิจฺฉยํ กโรนฺตา เอว ธมฺมฏฺฐา นาม โหนฺตีติ วตฺวา อิมา คาถา อภาสิ