อนิตฺถิคนฺธกุมารวตฺถุ.

๖. อญฺญตรพฺราหฺมณวตฺถุ. (๑๗๐)

"ตณฺหาย ชายเตติ อิมํ ธมฺมเทสนํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต อญฺญตรํ พฺราหฺมณํ อารพฺภ กเถสิ.

โส กิร มิจฺฉาทิฏฺฐิโก เอกทิวสํ นทีตีรํ คนฺตฺวา เขตฺตํ โสเธติ. สตฺถา ตสฺส อุปนิสฺสยสมฺปตฺตึ ทิสฺวา ตสฺส สนฺติกํ อคมาสิ. โส สตฺถารํ ทิสฺวาปิ สามีจิกมฺมํ อกตฺวาว ตุณฺหี อโหสิ. อถ นํ สตฺถา ปุเรตรํ อาลปิตฺวา "พฺราหฺมณ กึ กโรสีติ อาห. "เขตฺตํ โภ โคตม โสเธมีติ. สตฺถา เอตฺตกเมว วตฺวา คโต, ปุนทิวเสปิ ตสฺส เขตฺตํ กสิตุํ อาคตสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา "พฺราหฺมณ กึ กโรสีติ ปุจฺฉิตฺวา "เขตฺตํ กสามิ โภ โคตมาติ สุตฺวา ปกฺกามิ, ปุนทิวสาทีสุปิ ตเถว คนฺตฺวา ปุจฺฉิตฺวา "โภ โคตม เขตฺตํ วปามิ นิทฺเธมิ รกฺขามีติ สุตฺวา ปกฺกามิ. อถ นํ เอกทิวสํ พฺราหฺมโณ อาห "โภ โคตม ตฺวํ เขตฺตํ โสธนทิวสโต ปฏฺฐาย อาคโต, สเจ เม สสฺสํ สมฺปชฺชิสฺสติ, ตุยฺหํปิ สํวิภาคํ กริสฺสามิ, ตุยฺหํ อทตฺวา สยํ น ขาทิสฺสามิ; อิโตทานิ ปฏฺฐาย ตฺวํ มม สหาโยติ. อถสฺส อปเรน สมเยน สสฺสํ สมฺปชฺชิ. ตสฺส "สมฺปนฺนํ เม สสฺสํ, เสฺวทานิ ลายาเปสฺสามีติ ลายนตฺถํ กตสพฺพกิจฺจสฺส รตฺตึ มหาเมโฆ วสฺสิตฺวา สพฺพํ สสฺสํ หริ. เขตฺตํ ตจฺเฉตฺวา ฐปิตสทิสํ อโหสิ. สตฺถา ปน ปฐมทิวสํเยว "ตํ สสฺสํ น สมฺปชฺชิสฺสตีติ อญฺญาสิ. พฺราหฺมโณ ปาโตว "เขตฺตํ โอโลเกสฺสามีติ คโต ตุจฺฉํ เขตฺตํ ทิสฺวา อุปฺปนฺนพลวโสโก จินฺเตสิ "สมโณ โคตโม มม เขตฺตํ โสธนกาลโต ปฏฺฐาย อาคโต, อหํปิ ตํ `อิมสฺมึ สสฺเส นิปฺผนฺเน ตุยฺหํปิ สํวิภาคํ กริสฺสามิ, ตุยฺหํ อทตฺวา สยํ น ขาทิสฺสามิ, อิโตทานิ ตฺวํ มม สหาโยติ อวจํ, โสปิ เม มโนรโถ มตฺถกํ น ปาปุณีติ. โส อาหารุปจฺเฉทํ กตฺวา มญฺจเก นิปชฺชิ. อถสฺส สตฺถา เคหทฺวารํ อคมาสิ. โส สตฺถุ อาคมนํ สุตฺวา "สหายํ เม อาเนตฺวา อิธ นิสีทาเปถาติ อาห. ปริชโน ตถา อกาสิ. สตฺถา นิสีทิตฺวา "กหํ พฺราหฺมโณติ ปุจฺฉิตฺวา, "คพฺเภ นิปนฺโนติ วุตฺเต, "ปกฺโกสถ นนฺติ ปกฺโกสาเปตฺวา, อาคนฺตฺวา เอกมนฺตํ นิสินฺนํ อาห "กึ พฺราหฺมณาติ. "โภ โคตม ตุมฺเห มม เขตฺตํ โสธนทิวสโต ปฏฺฐาย อาคตา, อหํปิ `สสฺเส นิปฺผนฺเน ตุมฺหากํปิ สํวิภาคํ กริสฺสามีติ อวจํ, โส เม มโนรโถ น นิปฺผนฺโน, เตน เม โสโก อุปฺปนฺโน, ภตฺตํปิ เม นจฺฉาเทตีติ. อถ นํ สตฺถา "ชานาสิ ปน พฺราหฺมณ `กินฺเต นิสฺสาย โสโก อุปฺปนฺโนติ ปุจฺฉิตฺวา, "น ชานามิ โภ โคตม, ตฺวํ ปน ชานาสีติ วุตฺเต, "อาม พฺราหฺมณ, อุปฺปชฺชมาโน หิ โสโก วา ภยํ วา ตณฺหํ นิสฺสาย อุปฺปชฺชตีติ วตฺวา อิมํ คาถมาห