ปฏิปฺปสฺสทฺธทรถํ อมตารมฺมณํ สุขํ ๑-

วนฺตโลกามิสํ สนฺตํ สามญฺญผลมุตฺตมํ. สนฺธายาห ๒- วิมุตฺติสุขํ. ปฏิสํเวทีติ. ๒- เตน วุตฺตํ "วิมุตฺติสุขปฏิสํเวทีติ วิมุตฺติสุขํ ผลสมาปตฺติสุขํ ปฏิสํเวทิยมาโน นิสินฺโน โหตี"ติ อตฺโถ.

อถาติ อธิการตฺเถ นิปาโต. โขติ ปทปูรเณ. เตสุ อธิการตฺเถน อถาติ อิมินา วิมุตฺติสุขปฏิสํเวทนโต อญฺญํ อธิการํ ทสฺเสติ. โก ปเนโสติ? ปฏิจฺจ- สมุปฺปาทมนสิกาโร. อถาติ วา ปจฺฉาติ เอตสฺมึ อตฺเถ นิปาโต, เตน "ตสฺส สตฺตาหสฺส อจฺจเยนา"ติ วกฺขมานเมว อตฺถํ โชเตติ. ตสฺส สตฺตาหสฺสาติ ปลฺลงฺกสตฺตาหสฺส. อจฺจเยนาติ อปคเมน. ตมฺหา สมาธิมฺหาติ อรหตฺตผลสมาธิโต. อิธ ปน ฐตฺวา ปฏิปาฏิยา สตฺต สตฺตาหานิ ทสฺเสตพฺพานีติ เกจิ ตานิ วิตฺถารยึสุ. มยํ ปน ตานิ ขนฺธกปาเฐน ๓- อิมิสฺสา อุทานปาฬิยา อวิโรธทสฺสนมุเขน ปรโต วณฺณยิสฺสาม. รตฺติยาติ อวยวสมฺพนฺเธ สามิวจนํ. ปฐมนฺติ อจฺจนฺตสํโยคตฺเถ อุปโยควจนํ. ภควา หิ ตสฺสา รตฺติยา สกลมฺปิ ปฐมํ ยามํ เตเนว มนสิกาเรน ยุตฺโต อโหสีติ.

ปฏิจฺจสมุปฺปาทนฺติ ปจฺจยธมฺมํ. อวิชฺชาทโย หิ ปจฺจยธมฺมา ปฏิจฺจสมุปฺปาโท. กถมิทํ ชานิตพฺพนฺติ เจ? ภควโต วจเนน. ภควตา หิ "ตสฺมา ติหานนฺท เอเสว