ตตฺถ ยํ ชีวิตํ น ตปตีติ ยํ ขีณาสวปุคฺคลํ ชีวิตํ อายตึ ขนฺธปฺปวตฺติยา สพฺเพน สพฺพํ อภาวโต น ตปติ น พาธติ, วตฺตมานเมว วา ชีวิตํ สพฺพโส สงฺขตธมฺมตฺตา ๒- สติปญฺญาเวปุลฺลปฺปตฺติยา สพฺพตฺถ สติสมฺปชญฺญสมาโยคโต น พาธติ. โย หิ อนฺธปุถุชฺชโน ปาปชนสํเสวี ๓- อโยนิโสมนสิการพหุโล อกตกุสโล ๔- อกตปุญฺโญ, โส "อกตํ วต เม กลฺยาณนฺ"ติอาทินา วิปฺปฏิสาเรน ตปตีติ ตสฺส ชีวิตํ ตํ ตปติ นาม. อิตเร ปน อกตปาปา กตปุญฺญา กลฺยาณปุถุชฺชเนน สทฺธึ สตฺต เสกฺขา วา ตปนียธมฺมปริวชฺชเนน อตปนียธมฺมสมนฺนาคเมน จ ปจฺฉานุตาเปน น ตปนฺตีติ น เตสํ ชีวิตํ ตปติ. ขีณาสเว ปน วตฺตพฺพเมว นตฺถีติ. ปวตฺติทุกฺขวเสน อตฺถวณฺณนา กตา.

มรณนฺเต น โสจตีติ มรณสงฺขาเต อนฺเต ปริโยสาเน มรณสมีเป วา น โสจติ อนาคามิมคฺเคเนว โสกสฺส สมุคฺฆาติตตฺตา. ส เว ทิฏฺฐปโท ธีโร, โสกมชฺเฌ น โสจตีติ โส อนภิชฺฌาทีนํ ๕- จตุนฺนํ ธมฺมปทานํ นิพฺพานสฺเสว วา ทิฏฺฐตฺตา ทิฏฺฐปโท ธิติสมฺปนฺนตฺตา ธีโร ขีณาสโว โสจนธมฺมานํ "โสกา"ติ ลทฺธนามานํ อวีตราคานํ สตฺตานํ โสกเหตูนํ วา โลกธมฺมานํ มชฺเฌ ฐตฺวาปิ น โสจติ.

อิทานิสฺส สพฺพโส โสกเหตูนํ อภาวํ ทีเปตุํ "อุจฺฉินฺนภวตณฺหสฺสา"ติอาทิมาห. ตตฺถ ยสฺส อคฺคมคฺเคน สพฺพโส อุจฺฉินฺนา ภวตณฺหา, โส

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๒,๔๑๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๙. อุปเสนวังคันตปุตตสูตร”