"นาภิกงฺขามิ มรณํ นาภิกงฺขามิ ชีวิตํ

กาลญฺจ ปฏิกงฺขามิ นิพฺพิสํ ภตโก ยถา"ติ. ๑- ภควาปิสฺส อายุสงฺขารํ โอโลเกตฺวา ปริกฺขีณภาวํ ญตฺวา "ยสฺสทานิ ตฺวํ ทพฺพ กาลํ มญฺญสี"ติ อาห.

เวหาสํ อพฺภุคฺคนฺตฺวาติ อากาสํ อภิอุคฺคนฺตฺวา, เวหาสํ คนฺตฺวาติ อตฺโถ. อภิสทฺทโยเคน หิ อิทํ อุปโยควจนํ, อตฺโถ ปน ภุมฺมวเสน เวทิตพฺโพ. เวหาสํ อพฺภุคฺคนฺตฺวา กึ อกาสีติ อาห "อากาเส อนฺตลิกฺเข ปลฺลงฺเกน นิสีทิตฺวา"ติอาทิ. ๑- ตตฺถ เตโชธาตุํ สมาปชฺชิตฺวาติ เตโชกสิณจตุตฺถชฺฌานสมาปตฺตึ สมาปชฺชิตฺวา. เถโร หิ ตทา ภควนฺตํ วนฺทิตฺวา ติกฺขตฺตุํ ปทกฺขิณํ กตฺวา เอกมนฺตํ ฐิโต "ภควา กปฺปสตสหสฺสํ ตุเมฺหปิ สทฺธึ ตตฺถ ตตฺถ วสนฺโต ปุญฺญานิ กโรนฺโต อิมเมวตฺถํ สนฺธาย อกาสึ, สฺวายมตฺโถ อชฺช มตฺถกํ ปตฺโต, อิทํ ปจฺฉิมทสฺสนนฺ"ติ อาห. เย ตตฺถ ปุถุชฺชนภิกฺขู โสตาปนฺนสกทาคามิโน จ, เตสุ เอกจฺจานํ มหนฺตํ การุญฺญํ อโหสิ, เอกจฺเจ อาโรทนปฺปตฺตา อเหสุํ. อถสฺส ภควา จิตฺตวารํ ๒- ญตฺวา "เตนหิ ทพฺพ มยฺหํ ภิกฺขุสํฆสฺส จ อิทฺธิปาฏิหาริยํ ทสฺเสหี"ติ อาห. ตาวเทว สพฺโพ ภิกฺขุสํโฆ สนฺนิปติ. อถายสฺมา ทพฺโพ "เอโกปิ หุตฺวา พหุธา โหตี"ติอาทินา ๓- นเยน อาคตานิ สาวกสาธารณานิ สพฺพานิ ปาฏิหาริยานิ ทสฺเสตฺวา ปุน จ ภควนฺตํ วนฺทิตฺวา อากาสํ อพฺภุคฺคนฺตฺวา อากาเส ปฐวึ นิมฺมินิตฺวา ตตฺถ ปลฺลงฺเกน นิสินฺโน เตโชกสิณสมาปตฺติยา