อิตฺถภาวญฺญถาภาวํ สํสารํ นาติวตฺตตี"ติ ๒- ,

"อูโน โลโก อติตฺโต ตณฺหาทาโสติ โข มหาราชา"ติ ๓- จ เอวมาทีนวปจฺจเวกฺขเณน วุตฺตปฺปกาเรหิ สีลสํวราทีหิ จ โย โถกํ โถกํ วิโสสยิตฺวา อรหตฺตมคฺเคน อเสสํ อุจฺฉิชฺชติ, โส ภิกฺขุ ตสฺมึเยว ขเณ สพฺพปฺปการมฺปิ ชหาติ โอรปารนฺติ. เทสนาปริโยสาเน โส ภิกฺขุ อรหตฺเต ปติฏฺฐิโตติ.

[๔] โย มานมุทพฺพธีติ กา อุปฺปตฺติ? ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ, อญฺญตโร ภิกฺขุ คงฺคาย ตีเร วิหรนฺโต คิมฺหกาเล อปฺโปทเก โสเต กตนฬเสตุํ ปจฺฉา อาคเตน มโหเฆน วุยฺหมานํ ทิสฺวา "อนิจฺจา สงฺขารา"ติ สํวิคฺโค อฏฺฐาสิ, ตสฺสชฺฌาสยํ วิทิตฺวา ภควา อิมํ โอภาสคาถมภาสิ.

ตตฺถ มาโนติ ชาติอาทิวตฺถุโก เจตโส อุณฺณมาโน. ๔- โส "เสยฺโยหมสฺมี"ติ มาโน, "สทิโสหมสฺมี"ติ มาโน, "หีโนหมสฺมี"ติ มาโนติ เอวํ ติวิโธ โหติ. ปุน "เสยฺยสฺส เสยฺโยหมสฺมีติ, เสยฺยสฺส สทิโส, เสยฺยสฺส หีโน, สทิสสฺส เสยฺโย, สทิสสฺส สทิโส, สทิสสฺส หีโน, หีนสฺส เสยฺโย, หีนสฺส สทิโส, หีนสฺส หีโนหมสฺมี"ติ มาโนติ เอวํ นววิโธ โหติ. ตํ สพฺพปฺปการมฺปิ มานํ:-