@๓ ฉ.ม. เย อิเม ๔ ฉ.ม....ปคฺคหเณน ๕ ฉ.ม. อยเมตฺถ

อถ วา สนฺตํ ปทํ อภิสเมจฺจาติ อนุสฺสวาทิวเสน โลกิยปญฺญาย นิพฺพานปทํ สนฺตนฺติ ญตฺวา ตํ อธิคนฺตุกาเมน ยนฺตํ กรณียนฺติ อธิการโต อนุวตฺตติ, ตํ กรณียมตฺถกุสเลนาติ, เอวเมตฺถ ๑- อธิปฺปาโย เวทิตพฺโพ. อถ วา "กรณียมตฺถกุสเลนา"ติ วุตฺเต "กินฺ"ติ จินฺเตนฺตานํ อาห "ยนฺตํ สนฺตํ ปทํ อภิสเมจฺจา"ติ. ตสฺเสว ๒- อธิปฺปาโย เวทิตพฺโพ:- โลกิยปญฺญาย สนฺตํ ปทํ อภิสเมจฺจ ยํ กรณียํ, ตนฺติ. ยํ กาตพฺพํ, ตํ กรณียํ, กรณารหเมว ตนฺติ วุตฺตํ โหติ.

กึ ปน ตนฺติ? กิมญฺญํ สิยา อญฺญตฺร ตทธิคมูปายโต. กามญฺเจตํ กรณารหฏฺเฐน ๓- สิกฺขตฺตยทีปเกน อาทิปเทเนว วุตฺตํ, ตถา หิ ตสฺส อตฺถวณฺณนายํ อโวจุมฺหา "อตฺถิ กรณียํ อตฺถิ อกรณียํ. ตตฺถ สงฺเขปโต สิกฺขตฺตยํ กรณียนฺ"ติ. อติสงฺเขปเทสิตตฺตา ปน เตสํ ภิกฺขูนํ เกหิจิ วิญฺญาตํ, เกหิจิ น วิญฺญาตํ, ตโต เยหิ น วิญฺญาตํ, เตสํ วิญฺญาปนตฺถํ ยํ วิเสสโต อารญฺญเกน ภิกฺขุนา กาตพฺพํ, ตํ วิตฺถาเรนฺโต "สกฺโก อุชู จ สุหุชู จ, สุวโจ จสฺส มุทุ อนติมานี"ติ อิมํ ตาว อุปฑฺฒคาถํ อาห.

กึ วุตฺตํ โหติ? สนฺตํ ปทํ อภิสเมจฺจ วิหริตุกาโม โลกิยปญฺญาย วา ตํ อภิสเมจฺจ ตทธิคมาย ปฏิปชฺชมาโน อารญฺญโก ภิกฺขุ ทุติยจตุตฺถปธานิยงฺค- สมนฺนาคเมน กาเย จ ชีวิเต จ อนเปกฺโข หุตฺวา สจฺจปฏิเวธาย ปฏิปชฺชิตุํ สกฺโก อสฺส, ตถา กสิณปริกมฺมวตฺตสมาทานาทีสุ, อตฺตโน ปตฺตจีวร- ปฏิสงฺขรณาทีสุ จ, ยานิ ตานิ สพฺรหฺมจารีนํ อุจฺจาวจานิ กึกรณียานิ, เตสุ อญฺเญสุ จ เอวรูเปสุ สกฺโก อสฺส ทกฺโข อนลโส สมตฺโถ. สกฺโก โหนฺโตปิ จ ตติยปธานิยงฺคสมนฺนาคเมน อุชุ อสฺส. อุชุ โหนฺโตปิ จ สกึ อุชุภาเวน