[๒๑๖] โย โอคหเณติ กา อุปฺปตฺติ? ภควโต ปฐมาภิสมฺพุทฺธสฺส จตฺตาริ อสงฺเขฺยยฺยานิ กปฺปสตสหสฺสญฺจ ปูริตทสปารมิทสอุปปารมิทสปรตฺถปารมิปฺปเภทํ อภินีหารคุณํ ปารมิโย ปูเรตฺวา ตุสิตภวเน อภินิพฺพตฺติคุณํ ตตฺถ นิวาสนคุณํ มหาวิโลกนคุณํ คพฺโภกฺกนฺตึ คพฺภวาสํ คพฺภาภินิกฺขมนํ ปทวีติหารํ ทิสาวิโลกนํ พฺรหฺมคชฺชนํ มหาภินิกฺขมนํ มหาปธานํ อภิสมฺโพธึ ธมฺมจกฺกปฺปวตฺตนํ จตุพฺพิธมคฺคญาณํ อฏฺฐสุ ปริญฺญาสุ ๔- อกมฺปนญาณํ ทสพลญาณํ [๕]- ปญฺจคติ- ปริจฺเฉทกญาณํ ฉพฺพิธํ อสาธารณญาณํ อฏฺฐวิธํ สาวกสาธารณพุทฺธญาณํ จุทฺทสวิธํ พุทฺธญาณํ อฏฺฐารสพุทฺธคุณปริจฺเฉทกญาณํ เอกูนวีสติวิธํ ปจฺจเวกฺขณญาณํ สตฺตสตฺตติวิธญาณวตฺถุเอวมิจฺจาทิคุณสตสหสฺเส นิสฺสาย ปวตฺติตํ ๖- มหาลาภสกฺการํ อปริมาณํ ๗- อสหมาเนหิ ติตฺถิเยหิ อุยฺโยชิตาย จิญฺจมาณวิกาย "เอกธมฺม- มตีตสฺสา"ติ อิมิสฺสา คาถาย วตฺถุมฺหิ วุตฺตนเยน จตุปริสมชฺเฌ ภควโต อยเส อุปฺปาทิเต ตปฺปจฺจยา ภิกฺขู กถํ สมุฏฺฐาเปสุํ "เอวรูเปปิ นาม อยเส อุปฺปนฺเน น ภควโต จิตฺตสฺส อญฺญถตฺตํ อตฺถี"ติ. ตํ ญตฺวา ภควา คนฺธกุฏิโต นิกฺขมฺม ตํขณานุรูเปน ปาฏิหาริเยน ปริสมชฺฌํ ปตฺวา พุทฺธสเน นิสีทิตฺวา ภิกฺขู อามนฺเตสิ "กาย นุตฺถ ภิกฺขเว เอตรหิ กถาย สนฺนิสินฺนา"ติ. เต สพฺพํ

@ อตฺตานํ วิภาเวติ ๔ ฉ.ม.,อิ. ผลญาณํ อฏฺฐสุ ปริสาสุ

@๕ ฉ.ม. จตุโยนิปริจฺเฉทกญาณํ ๖ ฉ.ม. ปวตฺตํ ๗ ฉ.ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ อาโรเจสุํ. ตโต ภควา "พุทฺธา นาม ภิกฺขเว อฏฺฐสุ โลกธมฺเมสุ ตาทิโน โหนฺตี"ติ วตฺวา เตสํ ภิกฺขูนํ ธมฺมเทสนตฺถาย อิมํ คาถํ อภาสิ.