[๓๕๒] ธีรา จาติ อิมมฺปิ คาถํ ปุริมนเยเนว ภณติ. ตสฺสตฺโถ:- ธีรา จ ปณฺฑิตา ปุริสา ปชฺโชตกรา ภวนฺติ, ปญฺญาปชฺโชตํ อุปฺปาเทนฺติ, ตสฺมา อหนฺตํ วีร ปธานวีริยสมนฺนาคต ภควา ตเถว มญฺเญ ธีโรติ จ, ปชฺโชตกโรเตฺวว จ มญฺญามิ. มยํ หิ วิปสฺสินํ สพฺพธมฺเม ยถาภูตํ ปสฺสนฺตํ ภควนฺตํ ชานนฺตา เอว ๑- เอว อุปาคมมฺหา, ตสฺมา ปริสาสุ โน อาวิกโรหิ กปฺปํ, นิโคฺรธกปฺปํ อาจิกฺข ปกาเสหีติ.

[๓๕๓] ขิปฺปนฺติ อิมมฺปิ คาถํ ปุริมนเยเนว ภณติ. ตสฺสตฺโถ:- ขิปฺปํ คิรํ เอรย ลหุํ อจิรายมาโน วจนํ ภาส วคฺคุํ มโนรมํ ภควา. ยถา สุวณฺณหํโส โคจรปฏิกฺกนฺโต ชาตสฺสรวนสณฺฑํ ทิสฺวา คีวํ ปคฺคยฺห อุจฺจาเรตฺวา รตฺตตุณฺเฑน สณิกํ อตรมาโน วคฺคุํ คิรํ นิกูชติ ๒- นิจฺฉาเรติ, เอวเมว ตฺวมฺปิ สณิกํ นิกูช ๓- อิมินา มหาปุริสลกฺขณญฺญตเรน พินฺทุสฺสเรน สุวิกปฺปิเตน สุฏฺฐุ วิกปฺปิเตน อภิสงฺขเตน, เอเต มยํ สพฺเพว อุชุคตา อวิกฺขิตฺตมานสา หุตฺวา ตว นิกูชิตํ สุโณมาติ.

[๓๕๔] ปหีนชาติมรณนฺติ อิมมฺปิ คาถํ ปุริมนเยเนว ภณติ. ตตฺถ น เสเสตีติ อเสโส, ตํ อเสสํ. โสตาปนฺนาทโย วิย กิญฺจิ อเสเสตฺวา ปหีนชาติมรณนฺติ วุตฺตํ โหติ. นิคฺคยฺหาติ สุฏฺฐุ ยาจิตฺวา นิพนฺธิตฺวา. โธนนฺติ ธุตสพฺพปาปํ. วเทสฺสามีติ กถาเปสฺสามิ ธมฺมํ. น กามกาโร หิ ปุถุชฺชนานนฺติ ปุถุชฺชนานเมว หิ กามกาโร นตฺถิ, ยํ ปตฺเถนฺติ ญาตุํ วา วตฺตุํ วา, ตํ น สกฺโกนฺติ. สงฺเขฺยยฺยกาโร จ ตถาคตานนฺติ ตถาคตานํ ปน วีมํสกาโร ปญฺญาปุพฺพงฺคมา กิริยา. เต ยํ ปตฺเถนฺติ ญาตุํ วา วตฺตุํ วา, ตํ สกฺโกนฺตีติ อธิปฺปาโย.

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๔,๐๔๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๒. วังคีสสูตร”