[๖๙๕] นวมคาถาย ชฏีติ ชฏิโล. กณฺหสิริวฺหโยติ กณฺหสทฺเทน จ สิริสทฺเทน จ อวฺหยมาโน. ตํ กิร "สิริกโณฺห"ติปิ อวฺหยนฺติ อามนฺเตนฺติ, อาลปนฺตีติ วุตฺตํ โหติ. ปณฺฑุกมฺพเลติ รตฺตกมฺพเล. อธิการโต ๒- เจตฺถ "กุมารนฺ"ติ วตฺตพฺพํ, ปาฐเสโส วา กาตพฺโพ. ปุริมคาถาย จ อหตฺถปาสคตํ ๓- สนฺธาย "ทิสฺวา"ติ วุตฺตํ, อิธ ปน หตฺถปาสคตํ ปฏิคฺคหณตฺถํ อุปนีตํ, ตสฺมา ปุน วจนํ ทิสฺวาติ. ๔- ปุริมํ วา ทสฺสนปีติลาภาเปกฺขํ คาถาวสาเน "วิปุลมลตฺถ
@๔ ก. อิทํ ปน หตฺถปาสคตํ ปฏิคฺคเหตฺวา อุปนีตํ, ตสฺมา ปุน วจนํ "ทิสฺวา"ติ ปีตินฺ"ติ วจนโต, อิทํ ปฏิคฺคหาเปกฺขํ อวสาเน "สุมโน ปฏิคฺคเห"ติ วจนโต. ปุริมญฺจ กุมารสมฺพนฺธเมว, อิทํ เสตจฺฉตฺตสมฺพนฺธมฺปิ. ทิสฺวาติ สตสหสฺสคฺฆนเก คนฺธารรตฺตกมฺพเล สุวณฺณนิกฺขํ วิย กุมารํ "ฉตฺตํ มรู"ติ เอตฺถ วุตฺตปฺปการํ เสตจฺฉตฺตํ ธาริยนฺตํ มุทฺธนิ ทิสฺวาติ. ๑- เกจิ ปน "อิทํ มานุสกํ ฉตฺตํ สนฺธาย วุตฺตนฺ"ติ ภณนฺติ. ยเถว หิ เทวา, เอวํ มนุสฺสาปิ ฉตฺตจามรโมรหตฺถ- ตาลปณฺณวาฬวีชนิหตฺถา มหาปุริสํ อุปคจฺฉนฺตีติ. เอวํ สนฺเตปิ น ตสฺส วจเนน โกจิปิ อติสโย อตฺถิ, ตสฺมา ยถาวุตฺตเมว สุนฺทรํ. ปฏิคฺคเหติ อิสิ ๒- อุโภหิ หตฺเถหิ ปฏิคฺคเหสิ. อิสึ กิร วนฺทาเปตุํ กุมารํ อุปเนสุํ, อถสฺส ปาทา ปริวตฺติตฺวา อิสิสฺส มตฺถเก ปติฏฺฐหึสุ. โส ตมฺปิ อจฺฉริยํ ทิสฺวา ตุฏฺฐจิตฺโต ๓- สุมโน ปฏิคฺคเหสิ.
[๖๙๖] ทสมคาถาย ชิคึสโกติ ๔- ชิคีสนฺโต มคฺคนฺโต ปริเยสนฺโต, อุปปริกฺขนฺโตติ วุตฺตํ โหติ. ลกฺขณมนฺตปารคูติ ลกฺขณานํ เวทานญฺจ ปารํ คโต. อนุตฺตรายนฺติ อนุตฺตโร อยํ. โส กิร อตฺตโน อภิมุขาคเตสุ มหาสตฺตสฺส ปาทตเลสุ จกฺกานิ ทิสฺวา ตทนุสาเรน เสสลกฺขณานิ ชิคีสนฺโต สพฺพลกฺขณสมฺปตฺตึ ทิสฺวา "อทฺธายํ พุทฺโธ ภวิสฺสตี"ติ ญตฺวา เอวมาห.