ตตฺถ วทนฺตีติ ภควนฺตํ ภิกฺขุสํฆญฺจ อุปวทนฺติ. ทุฏฺฐมนาปิ เอเก อโถปิ เว สจฺจมนาติ เอกจฺเจ ทุฏฺฐจิตฺตา, เอกจฺเจ ตถสญฺญิโนปิ หุตฺวา, ติตฺถิยา

@๔ ขุ.อุ. ๒๕/๓๘/๑๕๒-๕ ๕ ฉ.ม. ตตฺถปิ ๖ ฉ.ม.,อิ. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ ทุฏฺฐจิตฺตา, เย เตสํ วจนํ สุตฺวา สทฺทหึสุ, เต สจฺจมนาติ อธิปฺปาโย. วาทญฺจ ชาตนฺติ เอวํ ๑- อกฺโกสวาทํ อุปฺปนฺนํ. มุนิ โน อุเปตีติ อการกตาย จ อกุปฺปนตาย จ พุทฺธมุนิ น อุเปติ. ตสฺมา มุนี นตฺถิ ขิโล กุหิญฺจีติ เตน การเณน อยํ มุนิ ราคาทิขิเลหิ นตฺถิ ขิโล กุหิญฺจีติ เวทิตพฺโพ.

[๗๘๘] อิมญฺจ คาถํ วตฺวา ภควา อานนฺทตฺเถรํ ปุจฺฉิ "เอวํ ขุํเสตฺวา วมฺเภตฺวา วุจฺจมานา ภิกฺขู อานนฺท กึ วทนฺตี"ติ. น กิญฺจิ ภควาติ. "น อานนฺท `อหํ สีลวา'ติ สพฺพตฺถ ตุณฺหี ภวิตพฺพํ, โลเก หิ นาภาสมานํ ชานนฺติ มิสฺสํ พาเลหิ ปณฺฑิตนฺ"ติ วตฺวา "ภิกฺขู อานนฺท เต มนุสฺเส เอวํ ปฏิโจเทนฺตู"ติ ธมฺมเทสนตฺถาย "อภูตวาที นิรยํ อุเปตี"ติ อิมํ คาถมภาสิ. เถโร ตํ อุคฺคเหตฺวา ภิกฺขู อาห "มนุสฺสา ตุเมฺหหิ อิมาย คาถาย ปฏิโจเทตพฺพา"ติ. ภิกฺขู ตถา อกํสุ. ปณฺฑิตา มนุสฺสา ตุณฺหี อเหสุํ. ราชาปิ ราชปุริเส สพฺพโต เปเสตฺวา เยสํ ธุตฺตานํ ลญฺจํ ทตฺวา ติตฺถิยา ตํ มาราเปสุํ, เต คเหตฺวา นิคฺคยฺห ตํ ปวตฺตึ ญตฺวา ติตฺถิเย ปริภาสิ. มนุสฺสาปิ ติตฺถิเย ทิสฺวา เลฑฺฑุนา หนนฺติ, ปํสุนา โอกิรนฺติ "ภควโต อยสํ อุปฺปาเทสุนฺ"ติ. อานนฺทตฺเถโร ตํ ทิสฺวา ภควโต อาโรเจสิ, ภควา เถรสฺส อิมํ คาถมภาสิ "สกญฺหิ ทิฏฺฐึ ฯเปฯ วเทยฺยา"ติ.

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๔,๓๑๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๓. ทุฏฐัฏฐกสูตร”