@๓ ม. โคนทฺธปุรสฺส ๔ สี. ภุมฺพวนครํ, อิ. ตุมฺพวนครํ อคมาสิ. เตปิ ชฏิลา สาวตฺถึ อาคนฺตฺวา วิหารํ ปวิสิตฺวา "โก พุทฺโธ กุหึ พุทฺโธ"ติ วิจินนฺตา คนฺธกุฏิมูลํ คนฺตฺวา ภควโต ปทนิกฺเขปํ ทิสฺวา "รตฺตสฺส หิ อุกฺกุฏิกํ ปทํ ภเว ฯเปฯ วิวฏจฺฉทสฺส อิทมีทิสํ ปทนฺ"ติ ๑- "สพฺพญฺญู พุทฺโธ"ติ นิฏฺฐํ คตา. ภควาปิ อนุปุพฺเพน เสตพฺยกปิลวตฺถุอาทีนิ นครานิ ปวิสิตฺวา มหาชนํ สํวฑฺเฒนฺโต ปาสาณกเจติยํ คโต. ชฏิลาปิ ตาวเทว สาวตฺถิโต นิกฺขมิตฺวา สพฺพานิ ตานิ นครานิ ปวิสิตฺวา ปาสาณกเจติยเมว อคมํสุ. เตน วุตฺตํ "โกสมฺพิญฺจาปิ สาเกตํ, สาวตฺถิญฺจ ปุรุตฺตมํ. เสตพฺยํ กปิลวตฺถุนฺ"ติอาทิ.
[๑๐๒๐] ตตฺถ มาคธํ ปุรนฺติ มคธปุรํ, ราชคหนฺติ อธิปฺปาโย. ปาสาณกํ เจติยนฺติ มหโต ๒- ปาสาณสฺส อุปริ ปุพฺเพ เทวฏฺฐานํ อโหสิ, อุปฺปนฺเน ปน ภควติ วิหาโร ชาโต. โส เตเนว ปุริมโวหาเรน "ปาสาณกํ เจติยนฺ"ติ วุจฺจติ.
[๑๐๒๑] ตสิโตวุทกนฺติ เต หิ ชฏิลา เวคสา ภควนฺตํ อนุพนฺธมานา สายํ คตมคฺคํ ปาโต, ปาโต คตมคฺคญฺจ สายํ คจฺฉนฺตา "เอตฺถ ภควา"ติ สุตฺวา อติวิย ปีติปาโมชฺชชาตา ตํ เจติยมภิรุหึสุ. เตน วุตฺตํ "ตุริตา ปพฺพตมารุหุนฺ"ติ.
[๑๐๒๔] เอกมนฺตํ ฐิโต หฏฺโฐติ ตสฺมึ ปาสาณเก เจติเย สกฺเกน มาปิตมหามณฺฑเป นิสินฺนํ ภควนฺตํ ทิสฺวา "กจฺจิ อิสโย ขมนียนฺ"ติอาทินา นเยน ภควตา ปฏิสมฺโมทนีเย กเต "ขมนียํ โภ โคตมา"ติอาทีหิ สยมฺปิ ปฏิสนฺถารํ กริตฺวา อชิโต เชฏฺฐนฺเตวาสี เอกมนฺตํ ฐิโต หฏฺฐจิตฺโต หุตฺวา มโนปเญฺห ปุจฺฉิ. ๓-