"มโนปุพฺพงฺคมาติ ทุติยคาถาปิ สาวตฺถิยํเยว มฏฺฐกุณฺฑลึ อารพฺภ ภาสิตา.

สาวตฺถิยํ กิร อทินฺนปุพฺพโก นาม พฺราหฺมโณ อโหสิ. เตน กสฺสจิ กิญฺจิ น ทินฺนปุพฺพํ, เตน ตํ "อทินฺนปุพฺพโกเตฺวว สญฺชานึสุ. ตสฺเสกปุตฺตโก อโหสิ ปิโย มนาโป. อถสฺส ปิลนฺธนํ กาเรตุกาโม, "สเจ สุวณฺณการสฺสาจิกฺขิสฺสามิ, เวตนํ ทาตพฺพํ ภวิสฺสตีติ สยเมว สุวณฺณํ โกฏฺเฏตฺวา มฏฺฐานิ กุณฺฑลานิ กตฺวา อทาสิ. เตนสฺส ปุตฺโต "มฏฺฐกุณฺฑลีเตฺวว ปญฺญายิตฺถ. ตสฺส โสฬสวสฺสกาเล ปณฺฑุโรโค อุทปาทิ. มาตา ปุตฺตํ โอโลเกตฺวา "พฺราหฺมณ ปุตฺตสฺส เต โรโค อุปฺปนฺโน, ติกิจฺฉาเปหิ นนฺติ อาห. "โภติ สเจ เวชฺชํ อาเนสฺสามิ, ภตฺตเวตนํ ทาตพฺพํ ภวิสฺสติ; ตฺวํ มม ธนจฺเฉทํ น โอโลเกสีติ. "อถ กึ กริสฺสสิ พฺราหฺมณาติ. "ยถา เม ธนจฺเฉโท น โหติ; ตถา กริสฺสามีติ. โส เวชฺชานํ สนฺติกํ คนฺตฺวา "อสุกโรคสฺส นาม ตุมฺเห กึ เภสชฺชํ กโรถาติ ปุจฺฉิ. อถสฺส เต ยํ วา ตํ วา รุกฺขตจาทึ อาจิกฺขนฺติ. โส ตํ อาหริตฺวา ปุตฺตสฺส เภสชฺชํ กโรติ. ตํ กโรนฺตสฺเสวสฺส โรโค พลวา อโหสิ, อเตกิจฺฉภาวํ อุปาคมิ. พฺราหฺมโณ ตสฺส ทุพฺพลภาวํ ญตฺวา เอกํ เวชฺชํ ปกฺโกสิ. โส โอโลเกตฺวา "อมฺหากํ เอกํ กิจฺจํ อตฺถิ, อญฺญํ เวชฺชํ ปกฺโกสิตฺวา ติกิจฺฉาเปหีติ ตํ ปจฺจกฺขาย นิกฺขมิ. พฺราหฺมโณ ตสฺส มรณสมยํ ญตฺวา "อิมสฺส ทสฺสนตฺถาย อาคตาคตา อนฺโตเคเห สาปเตยฺยํ ปสฺสิสฺสนฺติ, พหิ นํ กริสฺสามีติ ปุตฺตํ นีหริตฺวา พหิ อาลินฺเท นิปชฺชาเปสิ.

ตํ ทิวสํ ภควา พลวปจฺจูสสมเย มหากรุณาสมาปตฺติโต วุฏฺฐาย ปุพฺพพุทฺเธสุ กตาธิการานํ อุสฺสนฺนกุสลมูลานํ เวเนยฺยพนฺธวานํ ทสฺสนตฺถํ พุทฺธจกฺขุนา โลกํ โวโลเกนฺโต, ทสสหสฺสจกฺกวาเฬ ญาณชาลํ ปตฺถริ. มฏฺฐกุณฺฑลี พหิอาลินฺเท นิปนฺนากาเรเนว ตสฺส อนฺโต ปญฺญายิ. สตฺถา ตํ ทิสฺวา ตสฺส อนฺโตเคหา นีหริตฺวา ตตฺถ นิปฺปชฺชาปิตภาวํ ญตฺวา "อตฺถิ นุ โข มยฺหํ เอตฺถ คตปฺปจฺจเยน อตฺโถติ อุปธาเรนฺโต, อิทํ อทฺทส "อยํ มาณโว มยิ จิตฺตํ ปสาเทตฺวา, กาลํ กตฺวา, ตาวตึสเทวโลเก ตึสโยชนิเก กนกวิมาเน นิพฺพตฺติสฺสติ, อจฺฉราสหสฺสปริวาโร ภวิสฺสติ, พฺราหฺมโณปิ ตํ ฌาเปตฺวา โรทนฺโต อาฬาหเน วิจริสฺสติ, เทวปุตฺโต ติคาวุตปฺปมาณํ สฏฺฐิสกฏภาราลงฺการปฏิมณฺฑิตํ อจฺฉราสหสฺสปริวารํ อตฺตภาวํ โอโลเกตฺวา `เกน นุ โข กมฺเมน มยา อยํ สิริสมฺปตฺติ ลทฺธาติ โอโลเกนฺโต, มยิ จิตฺตปฺปสาเทน ลทฺธภาวํ ญตฺวา `ธนจฺเฉทภเยน มม เภสชฺชํ อกาเรตฺวา, อิทานิ อาฬาหนํ คนฺตฺวา โรทติ, วิปฺปการปฺปตฺตํ นํ กริสฺสามีติ ปิตริ อกฺขนฺติยา มฏฺฐกุณฺฑลิวณฺเณนาคนฺตฺวา อาฬาหนสฺสาวิทูเร นิปฺปชฺชิตฺวา โรทิสฺสติ. อถ นํ พฺราหฺมโณ `โกสิ ตฺวนฺติ ปุจฺฉิสฺสติ, `อหนฺเต ปุตฺโต มฏฺฐกุณฺฑลีติ, `กุหึ นิพฺพตฺโตสีติ, `ตาวตึสภวเนติ, `กึ กมฺมํ กตฺวาติ วุตฺเต, มยิ จิตฺตปฺปสาเทน นิพฺพตฺตภาวํ อาจิกฺขิสฺสติ, พฺราหฺมโณ `ตุมฺเหสุ จิตฺตํ ปสาเทตฺวา สคฺเค นิพฺพตฺตา ๑- นาม อตฺถีติ มํ ปุจฺฉิสฺสติ, อถสฺสาหํ `เอตฺตกานิ สตานิ วา สหสฺสานิ วา สตสหสฺสานิ วาติ น สกฺกา คณนาย ปริจฺฉินฺทิตุนฺติ วตฺวา ธมฺมปเท คาถํ ภาสิสฺสามิ, คาถาปริโยสาเน จตุราสีติยา ปาณสหสฺสานํ ธมฺมาภิสมโย ภวิสฺสติ, มฏฺฐกุณฑลี โสตาปนฺโน ภวิสฺสติ; ตถา อทินฺนปุพฺพโก พฺราหฺมโณ, อิติ อิมํ กุลปุตฺตํ นิสฺสาย ธมฺมยาโค มหา ๒- ภวิสฺสตีติ ญตฺวา, ปุนทิวเส กตสรีรปฏิชคฺคโน มหาภิกฺขุสงฺฆปริวุโต สาวตฺถึ ปิณฺฑาย ปวิสิตฺวา, อนุปุพฺเพน พฺราหฺมณสฺส เคหทฺวารํ คโต.