5. Bahujanahitasuttavaṇṇanā

[84] Pañcame loketi ettha tayo lokā sattaloko saṅkhāraloko okāsalokoti. Tesu indriyabaddhānaṃ rūpadhammānaṃ arūpadhammānañca rūpārūpadhammānañca santānavasena vattamānānaṃ samūho sattaloko, paṭhavīpabbatādibhedo okāsaloko, ubhayepi khandhā saṅkhāraloko. Tesu sattaloko idhādhippeto. Tasmā loketi sattaloke. Tatthāpi na devaloke na brahmaloke, manussaloke. Manussalokepi na aññasmiṃ cakkavāḷe, imasmiṃyeva cakkavāḷe. Tatrāpi na

Puratthimadakkhiṇāya disāya sallavatī nāma nadī, tato paraṃ paccantimā janapadā. Orato majjhe. Dakkhiṇāya disāya setakaṇṇikaṃ nāma nigamo, tato paraṃ paccantimā janapadā, orato majjhe. Pacchimāya disāya thūṇaṃ nāma brāhmaṇagāmo, tato paraṃ paccantimā janapadā, orato majjhe. Uttarāya disāya usiraddhajo nāma pabbato, tato paraṃ paccantimā janapadā, orato "majjhe"ti evaṃ paricchinne āyāmato tiyojanasate vitthārato aḍḍhateyyayojanasate parikkhepato navayojanasate majjhimapadese uppajjati tathāgato. Na kevalañca tathāgatova, paccekabuddhā aggasāvakā asītimahātherā buddhamātā buddhapitā cakkavattirājā aññe ca sārappattā brāhmaṇagahapatikā ettheva uppajjanti. Idha pana tathāgatavāreyeva sabbatthakavasena ayaṃ nayo labbhati, itaresu ekadesavasena.

Uppajjamānā uppajjantīti idaṃ pana ubhayampi vippakatavacanameva, uppajjantā bahujanahitatthāya uppajjanti, na aññena kāraṇenāti evamettha attho veditabbo. Evarūpaṃ hettha lakkhaṇaṃ na sakkā aññena saddalakkhaṇena paṭibāhituṃ. Apica uppajjamānā uppajjati nāma uppannā nāmāti ayaṃ pabhedo veditabbo.