15. Sukhavaggavaṇṇanā

1. Ñātakānaṃkalahavūpasamanavatthu. (157)

"susukhaṃ vatāti imaṃ dhammadesanaṃ satthā sakkesu viharanto kalahavūpasamanatthaṃ ñātake ārabbha kathesi.

Sākiyā ca koliyā ca kira kapilavatthunagarassa ca koliyanagarassa ca antare rohiṇiṃ nāma nadiṃ ekeneva āvaraṇena bandhāpetvā sassāni kārenti. Atha jeṭṭhamūlamāse sassesu milāyantesu ubhayanagaravāsikānaṃpi kammakarā sannipatiṃsu. Tattha koliyanagaravāsino āhaṃsu "idaṃ udakaṃ ubhato hariyamānaṃ neva tumhākaṃ pahossati, na amhākaṃ; amhākaṃ pana sassaṃ ekaudakeneva nipphajjissati, idaṃ udakaṃ amhākaṃ dethāti. Itarepi evamāhaṃsu "tumhesu koṭṭhe pūretvā ṭhitesu mayaṃ rattasuvaṇṇaṃ nīlamaṇikāḷamaṇikahāpaṇe ca gahetvā pacchippasibbakādihatthā na sakkhissāma tumhākaṃ gharadvāre vicarituṃ, amhākaṃpi sassaṃ ekaudakeneva nipphajjissati, idaṃ udakaṃ amhākaṃ dethāti. "na mayaṃ dassāmāti. "mayaṃpi na dassāmāti. Evaṃ kathaṃ vaḍḍhetvā eko uṭṭhāya ekassa pahāraṃ adāsi, sopi aññassāpīti evaṃ aññamaññaṃ paharitvā rājakulānaṃ jātiṃ ghaṭṭetvā kalahaṃ vaḍḍhayiṃsu. Koliyakammakarā vadanti "tumhe Kapilavatthuvāsino dārake gahetvā gacchatha, ye soṇasigālādayo viya attano bhaginīhi saddhiṃ saṃvāsaṃ vasiṃsu; etesaṃ hatthino ca assā ca phalakāvudhāni ca amhākaṃ kiṃ karissantīti. Sākiyakammakarāpi vadanti "tumhedāni kuṭṭhino dārake gahetvā gacchatha, ye anāthā niggatikā tiracchānā viya kolarukkhe vasiṃsu; etesaṃ hatthino ca assā ca phalakāvudhāni ca amhākaṃ kiṃ karissantīti. Te gantvā tasmiṃ kamme niyuttānaṃ amaccānaṃ kathesuṃ. Amaccā rājakulānaṃ kathesuṃ. Tato sākiyā "bhaginīhi saddhiṃ saṃvāsaṃ vasitakānaṃ thāmañca balañca dassessāmāti yuddhasajjā nikkhamiṃsu. Koliyāpi "kolarukkhavāsīnaṃ thāmañca balañca dassessāmāti yuddhasajjā nikkhamiṃsu. Satthāpi paccūsasamaye lokaṃ volokento ñātake disvā "mayi agacchante ime nassissanti, mayā gantuṃ vaṭṭatīti cintetvā ekakova ākāsena gantvā rohiṇiyā nadiyā majjhe ākāse pallaṅkena nisīdi. Ñātakā satthāraṃ disvā āvudhāni chaḍḍetvā vandiṃsu. Atha ne satthā āha "kiṃ kalaho nāmeso mahārājāti. "na jānāma bhanteti. "kodāni jānissatīti. Te "uparājā jānissati, senāpati jānissatīti iminā upāyena yāva dāsakammakare pucchitvā "bhante udakakalahoti āhaṃsu. "udakaṃ kiṃ agghati mahārājāti. "appagghaṃ bhanteti. "khattiyā kiṃ agghanti mahārājāti. "khattiyā nāma anagghā bhanteti. "yuttaṃ