๒๓. นาควรรค

23. Nāgavaggavaṇṇanā

1. Attanovatthu. (231)

"ahaṃ nāgovāti imaṃ dhammadesanaṃ satthā kosambiyaṃ viharanto attānaṃ ārabbha kathesi.

Vatthu appamādavaggassa ādigāthāvaṇṇanāya vitthāritameva. Vuttaṃ hetaṃ tattha "māgandiyā tāsaṃ kiñci kātuṃ asakkuṇitvā `samaṇassa gotamasseva kattabbaṃ karissāmīti nāgarānaṃ lañcaṃ datvā `samaṇaṃ gotamaṃ antonagaraṃ pavisitvā vicarantaṃ dāsakammakaraporisehi saddhiṃ akkositvā paribhāsitvā palāpethāti āha. Micchādiṭṭhikā tīsu ratanesu appasannā antonagaraṃ paviṭṭhaṃ satthāraṃ anubandhitvā `corosi bālosi mūḷhosi oṭṭhosi goṇosi gadrabhosi nerayikosi tiracchānagatosi, natthi tuyhaṃ sugati, duggatiyeva tuyhaṃ pāṭikaṅkhāti dasahi akkosavatthūhi akkosanti paribhāsanti. Taṃ sutvā āyasmā ānando satthāraṃ etadavoca `bhante ime nāgarā amhe akkosanti paribhāsanati, ito aññattha gacchāmāti. `kuhiṃ Ānandāti. `aññaṃ Nagaraṃ bhanteti. `tattha Manussesu akkosantesu paribhāsantesu, puna kattha gamissāma ānandāti. `tatopi Aññaṃ nagaraṃ bhanteti. `tattha Manussesu akkosantesu paribhāsantesu, kuhiṃ gamissāma ānandāti. `tatopi Aññaṃ nagaraṃ bhanteti. `ānanda Na evaṃ kātuṃ vaṭṭati, Yattha adhikaraṇaṃ uppannaṃ, tattheva tasmiṃ vūpasante, aññaṃ gantuṃ vaṭṭati; ke pana te ānanda akkosantīti. `bhante Dāsakammakare upādāya sabbe akkosantīti. `ahaṃ Ānanda saṅgāmaṃ otiṇṇahatthisadiso, saṅgāmaṃ otiṇṇahatthino hi catūhi disāhi āgate sare sahituṃ bhāro, tatheva bahūhipi dussīlehi kathitakathānaṃ sahanaṃ nāma mayhaṃ bhāroti vatvā attānaṃ ārabbha dhammaṃ desento nāgavagge imā gāthā abhāsi

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๑,๖๖๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒๓. นาควรรค”