"alaṅkato cepi samañcareyyāti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto santatimahāmattaṃ ārabbha kathesi.

So hi ekasmiṃ kāle rañño pasenadikosalassa paccantaṃ kupitaṃ vūpasametvā āgato. Athassa rājā tuṭṭho satta divasāni rajjaṃ datvā ekaṃ naccagītakusalaṃ itthiṃ adāsi. So satta divasāni surāmadamatto hutvā sattame divase sabbālaṅkārapaṭimaṇḍito hatthikkhandhavaragato nahānatitthaṃ gacchanto satthāraṃ piṇḍāya pavisantaṃ dvārantare disvā hatthikkhandhavaragatova sīsaṃ cāletvā vandi. Satthā sitaṃ katvā, "ko nu kho bhante sitapātukaraṇahetūti ānandattherena puṭṭho sitakāraṇaṃ ācikkhanto āha "passa ānanda santatimahāmattaṃ, ajjeva sabbābharaṇapaṭimaṇḍitova mama santikaṃ āgantvā catuppadika- gāthāvasāne arahattaṃ patvā sattatālamatte ākāse nisīditvā parinibbāyissatīti. Mahājano therena saddhiṃ kathentassa satthu vacanaṃ assosi. Tattha micchādiṭṭhikā cintayiṃsu "passatha samaṇassa gotamassa kiriyaṃ, mukhamattameva bhāsati, ajja kiresa evaṃ surāmadamatto yathāalaṅkatova tassa santike dhammaṃ sutvā parinibbāyissati; ajja naṃ musāvādena niggaṇhissāmāti. Sammādiṭṭhikā cintayiṃsu "aho buddhānaṃ mahānubhāvo, ajja buddhalīḷhañceva santatimahāmattalīḷhañca daṭṭhuṃ

Labhissāmāti. Santatimahāmattopi nahānatitthe divasabhāgaṃ udakakīḷaṃ kīḷitvā uyyānaṃ gantvā āpānabhūmiyaṃ nisīdi. Sāpi itthī raṅgamajjhe otaritvā naccagītaṃ dassetuṃ ārabhi, tassā sarīralīḷhāya dassanatthaṃ sattāhaṃ appāhāratāya taṃdivasaṃ naccagītaṃ dassayamānāya antokucchiyaṃ satthakavātā samuṭṭhāya hadayamaṃsaṃ kantitvā agamaṃsu. Sā taṃkhaṇaññeva mukhena ceva akkhīhi ca vivaṭehi kālamakāsi. Santatimahāmatto "upadhāretha nanti vatvā, "niruddhā sāmīti vuttamatteyeva balavasokena abhibhūto. Taṃkhaṇaññevassa sattāhaṃ pītasurā tattakapāle udakabindu viya parikkhayaṃ agamāsi. So "na me imaṃ sokaṃ añño nibbāpetuṃ sakkhissati aññatra tathāgatenāti balakāyaparivuto sāyaṇhasamaye satthu santikaṃ gantvā vanditvā evamāha "bhante evarūpo me soko uppanno, `taṃ me tumhe nibbāpetuṃ sakkhissathāti āgatomhi, paṭisaraṇaṃ me hothāti. Athanaṃ satthā "sokaṃ nibbāpetuṃ samatthasseva santikaṃ āgatosi, imissā hi itthiyā imināva kāraṇena matakāle tava rodantassa paggharitaassūni catunnaṃ mahāsamuddānaṃ udakato atirekatarānīti vatvā imaṃ gāthamāha

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๑,๒๑๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. ทัณฑวรรค”