๖. ปิลินทวัจฉสูตร

6. Pilindavacchasuttavaṇṇanā

[26] Chaṭṭhe pilindavacchoti pilindātissa nāmaṃ, vacchoti gottavasena theraṃ sañjānanti. Vasalavādena samudācaratīti "ehi vasala, apehi vasalā"tiādinā bhikkhū vasalavādena voharati ālapati. Sambahulā bhikkhūti bahū bhikkhū. Te theraṃ tathā samudācarantaṃ disvā "arahāva samāno appahīnavāsanattā evaṃ bhaṇatī"ti ajānantā "dosantaro maññe ayaṃ thero evaṃ samudācaratī"ti cintetvā ullapanādhippāyā taṃ tato vuṭṭhāpetuṃ bhagavato ārocesuṃ. Tena vuttaṃ "āyasmā bhante pilindavaccho bhikkhū vasalavādena samudācaratī"ti. Keci panāhu:- "imaṃ theraṃ bhikkhū `arahā'ti sañjānanti, ayañca bhikkhū pharusavacanena evaṃ samudācarati, `abhūto eva nu khoimasmiṃ uttarimanussadhammo'ti vāsanāvasena tassa tathā samudācāraṃ ajānantā ariyabhāvañcassa asaddahantā ujjhānasaññino bhagavato tamatthaṃ ārocesun"ti. Bhagavā therassa dosantarābhāvaṃ pakāsetukāmo ekena bhikkhunā taṃ pakkosāpetvā sammukhā tassa "pubbāciṇṇavasenāyaṃ tathā samudācarati, na pharusavacanādhippāyo"ti āha. Tena vuttaṃ "atha kho bhagavā aññataraṃ bhikkhuṃ āmantesī"tiādi.

Tattha pubbenivāsaṃ manasi karitvāti satthā "saccaṃ kira tvaṃ vaccha bhikkhū vasalavādena samudācarasī"ti theraṃ pucchitvā tena "evambhante"ti vutte "ayaṃ vaccho kilesavāsanāya vasalavādaṃ na pariccajati, kinnu kho atītesupi attabhāvesu brāhmaṇajātiko ahosī"ti āvajjento pubbenivāsañāṇena sabbaññutañāṇeneva vā tassa pubbenivāsaṃ atītāsu jātīsu nivutthakkhandhasantānaṃ manasi karitvā hatthatale ṭhapitaāmalakaṃ viya paccakkhakaraṇavasena attano manasi katvā. Bhikkhū āmantesīti te bhikkhū saññāpetuṃ ālapi abhāsi. Tena vuttaṃ "mā kho tumhe bhikkhave"tiādi.

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๒,๓๑๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. ปิลินทวัจฉสูตร”