Ekāparādhaṃ khama bhūripañña

na paṇḍitā kodhabalā bhavantī"ti evamādinā nayena kodhe ādīnavañca paccavekkhatopi kodho vinayaṃ upeti. Tasmā evaṃ paccavekkhitvā kodhaṃ vinentopi esa vinetīti vuccati.

Kodhanti "anatthaṃ me acarīti āghāto jāyatī"tiādinā nayena sutte vuttānaṃ navannaṃ, "atthaṃ me na carī"tiādīnañca tappaṭipakkhato siddhānaṃ navannamevāti aṭṭhārasannaṃ, khāṇukaṇṭakādinā aṭṭhānena saddhiṃ ekūnavīsatiyā āghātavatthūnaṃ aññatarāghātavatthusambhavaṃ āghātaṃ. Visaṭanti vitthataṃ. Sappavisanti sappassa visaṃ. Ivāti opammavacanaṃ, ikāralopaṃ katvā vaicceva vuttaṃ. Osadhehīti agadehi. Idaṃ vuttaṃ hoti:- yathā visatikicchako vejjo sappena daṭṭhaṃ sabbakāyaṃ pharitvā ṭhitaṃ visaṭaṃ sappavisaṃ mūlakkhandhatacappattapupphādīnaṃ aññatarehi nānābhesajjehi, payojetvā katehi vā osadhehi khippameva vineyya, evameva yo yathāvuttenatthena uppatitaṃ cittasantānaṃ byāpetvā ṭhitaṃ kodhaṃ yathāvuttesu vinayanūpāyesu kenaci upāyena vineti nādhivāseti pajahati vinodeti byantīkarotīti.

So bhikkhu jahāti orapāranti so evaṃ kodhaṃ vinento bhikkhu yasmā kodho tatiyamaggena sabbaso pahīyati, tasmā orapārasaññitāni pañcorambhāgiyasaññojanāni jahātīti veditabbo. Avisesena hi pāranti tīrassa nāmaṃ, tasmā orāni ca tāni saṃsārasāgarassa pārabhūtāni cāti katvā "orapāran"ti vuccati. Atha vā yo uppatitaṃ vineti kodhaṃ visaṭaṃ sappavisaṃva osadhehi, so tatiyamaggena sabbaso kodhaṃ vinetvā anāgāmiphale ṭhito bhikkhu jahāti orapāraṃ. Tattha oranti sakattabhāvo, pāranti parattabhāvo. Oraṃ vā cha ajjhattikāni āyatanāni,

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๓,๓๙๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. อุรคสูตร”