Tattha sampasādanalakkhaṇā saddhā, okappanalakkhaṇā vā, pakkhandanarasā, adhimuttipaccupaṭṭhānā, akālussiyapaccupaṭṭhānā vā, sotāpattiyaṅgapadaṭṭhānā, saddahitabbadhammapadaṭṭhānā vā, ādāsajalatalādīnaṃ pasādo viya cetaso pasādabhūtā, udakappasādakamaṇi viya udakassa, sampayuttadhammānaṃ pasādikā. Bījanti pañcavidhaṃ mūlabījaṃ khandhabījaṃ phalabījaṃ aggabījaṃ bījabījameva pañcamanti. Taṃ sabbampi viruhanaṭṭhena bījantveva saṅkhyaṃ gacchati. Yathāha "bījañcetaṃ viruhanaṭṭhenā"ti.

Tattha yathā brāhmaṇassa kasiyā mūlabhūtaṃ bījaṃ dve kiccāni karoti, heṭṭhā mūlena patiṭṭhāti, upari aṅkuraṃ uṭṭhāpeti, evaṃ bhagavato kasiyā mūlabhūtā saddhā heṭṭhā sīlamūlena patiṭṭhāti, upari samathavipassanaṅkuraṃ uṭṭhāpeti. Yathā cetaṃ mūlena paṭhavirasaṃ āporasaṃ gahetvā nāḷena dhaññaparipākagahaṇatthaṃ vaḍḍhati, evamayaṃ sīlamūlena samathavipassanārasaṃ gahetvā ariyamagganāḷena ariyaphalaparipākagahaṇatthaṃ vaḍḍhati. Yathā ca taṃ subhūmiyaṃ patiṭṭhahitvā mūlaṅkurapaṇṇanāḷakaṇḍakapasavehi vuḍḍhiṃ virūḷhiṃ vepullaṃ patvā khīraṃ janetvā anekasāliphalabharitasālisīsaṃ

@4 saṃ.sa. 15/246/258 5 aṅ.chakaka. 22/314/387, khu.thera. 26/694/366

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๓,๕๙๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๔. กสิภารทวาชสูตร”