@2 Sī. sabbappakārepi, cha.Ma. sabbappakārenapi 3 cha.Ma. sampattibhave Uddhumātakoti saṇṭhānavipattiṃ dasseti. Vinīlakoti chavirāgavipattiṃ. Tadubhayena ca rūpamadappahāne vaṇṇapokkharataṃ paṭicca mānappahāne ca niyojeti. Apaviddhoti gahetabbābhāvaṃ dasseti. Susānasminti anto adhivāsetumanarahaṃ jigucchanīyabhāvaṃ. Tadubhayenapi "maman"ti gāhassa subhasaññāya ca pahāne niyojeti. Anapekkhā honti ñātayoti paṭikiriyābhāvaṃ dasseti. Tena ca parivāramadappahāne niyojeti.
[203] Evamimāya gāthāya aparibhinnāviññāṇakavasena asubhaṃ dassetvā idāni paribhinnavasenāpi dassetuṃ "khādanti nan"ti gāthamāha. Tattha ye caññeti ye caññepi kākakulalādayo kuṇapabhakkhā pāṇino santi, tepi naṃ khādantīti attho. Sesamuttānameva.
[204] Evaṃ "caraṃ vā"tiādinā nayena suññatakammaṭṭhānavasena, "aṭṭhinhārūhi saṃyutto"tiādinā saviññāṇakāsubhavasena, "yadā ca so mato setī"tiādinā aviññāṇakāsubhavasena kāyaṃ dassetvā evaṃ niccasukhattabhāvasuññe ekantaasubhe cāpi kāyasmiṃ "subhato naṃ maññati bālo, avijjāya purakkhato"ti iminā bālassa vuttiṃ pakāsetvā avijjāmukhena ca vaṭṭaṃ dassetvā idāni tattha paṇḍitassa vuttiṃ pariññāmukhena ca vivaṭṭaṃ dassetuṃ "sutvāna buddhavacanan"ti ārabhi.
Tattha sutvānāti yoniso nisāmetvā. Buddhavacananti kāyavicchandanakaraṃ buddhavacanaṃ. Bhikkhūti sekkho vā puthujjano vā. Paññāṇavāti paññāṇaṃ vuccati vipassanā aniccādippakāresu pavattattā, tāya samannāgatoti attho. Idhāti sāsane. So kho naṃ parijānātīti so imaṃ kāyaṃ tīhi pariññāhi parijānāti. Kathaṃ? yathā nāma kusalo vāṇijo idañcidañcāti bhaṇḍaṃ oloketvā "ettakeneva gahite ettako nāma udayo bhavissatī"ti tulayitvā tathā katvā puna saudayaṃ mūlaṃ gaṇhanto taṃ bhaṇḍaṃ chaḍḍeti, evameva "aṭṭhinhāruādayo ime kesalomādayo cā"ti ñāṇacakkhunā olokento ñātapariññāya parijānāti, "aniccā ete dhammā dukkhā anattā"ti tulayanto tīraṇapariññāya parijānāti, evaṃ tīretvā ariyamaggaṃ pāpuṇanto tattha chandarāgappahānena pahānapariññāya parijānāti. Saviññāṇakāviññāṇakaasubhavasena vā passanto ñātapariññāya parijānāti, aniccādivasena passanto tīraṇapariññāya, arahattamaggena tato chandarāgaṃ avakaḍḍhitvā taṃ pajahanto pahānapariññāya parijānāti.