@3 cha.Ma. cittavighātakanti 4 cha.Ma.,i. na hissa

[376] Cuddasamagāthāya atītesūti pavattiṃ patvā atikkantesu pañcakkhandhesu. Anāgatesūti pavattiṃ appattesu pañcakkhandhesu eva. Kappātītoti "ahaṃ maman"ti kappanaṃ sabbampi vā taṇhādiṭṭhikappaṃ atītoti. Aticcasuddhipaññoti atīva suddhipañño, atikkamitvā vā suddhipañño. Kiṃ atikkamitvā? addhattayaṃ. Arahā hi yvāyaṃ avijjāsaṅkhārasaṅkhāto atīto addhā, jātijarāmaraṇasaṅkhāto anāgato addhā, viññāṇādibhavapariyanto paccuppanno ca addhā, taṃ sabbampi atikkamma kaṅkhaṃ vitaritvā paramasuddhippattapañño hutvā ṭhito. Tena vuccati "aticcasuddhipañño"ti. Sabbāyatanehīti dvādasahāyatanehi. Arahā hi evaṃ kappātītattā aticcasuddhipaññattā ca āyatiṃ na kiñci āyatanaṃ upeti. Tenāha "sabbāyatanehi vippamutto"ti.

[377] Paṇṇarasamagāthāya aññāya padanti ye te "saccānaṃ caturo padā"ti vuttā, tesu ekekaṃ padaṃ pubbabhāgasaccavavatthāpanapaññāya ñatvā. Samecca dhammanti tato paraṃ catūhi ariyamaggehi catusaccadhammaṃ samecca. Vivaṭaṃ disvāna pahānamāsavānanti atha paccavekkhaṇañāṇena āsavākkhayasaññitaṃ nibbānaṃ vivaṭaṃ pākaṭamanāvaṭaṃ disvāna. Sabbūpadhīnaṃ parikkhayāti sabbesaṃ khandhakāmaguṇa- kilesābhisaṅkhārabhedānaṃ upadhīnaṃ parikkhīṇattā katthaci asajjamāno bhikkhu sammā so loke paribbajeyya vihareyya, anallīyanto lokaṃ gaccheyyāti desanaṃ niṭṭhāpesi.

[378] Tato so nimmito desanaṃ thomento "addhā hi bhagavā"ti imaṃ gāthamāha. Tattha yo so evaṃvihārīti yo so maṅgalādīni samūhanitvā sabbamaṅgaladosappahānavihārī, yopi so dibbamānusakesu kāmesu rāgaṃ vineyya bhavātikkamma dhammābhisamayavihārīti eva tāya tāya gāthāya niddiṭṭhabhikkhuṃ dassento