Kosambikā bhikkhū "satthā kira sāvatthiṃ āgatoti sutvā satthāraṃ khamāpetuṃ tattha agamaṃsu. Kosalarājā "te kira kosambikā bhaṇḍanakārakā bhikkhū āgacchantīti sutvā satthāraṃ upasaṅkamitvā "ahaṃ bhante tesaṃ mama vijitaṃ pavisituṃ na dassāmīti āha. "mahārāja sīlavantā te bhikkhū, kevalaṃ aññamaññaṃ vivādena mama vacanaṃ na gaṇhiṃsu; idāni maṃ khamāpetuṃ āgacchanti: āgacchantu mahārājāti. Anāthapiṇḍikopi "bhante ahaṃ tesaṃ vihāraṃ pavisituṃ na dassāmīti vatvā tatheva bhagavatā paṭikkhitto tuṇhī ahosi. Sāvatthiyaṃ anuppattānaṃ pana tesaṃ bhagavā ekamante vivittaṃ kārāpetvā senāsanaṃ dāpesi. Aññe bhikkhū tehi saddhiṃ neva ekato nisīdanti na tiṭṭhanti. Āgatāgatā satthāraṃ pucchanti "katame te bhante bhaṇḍanakārakā kosambikā bhikkhūti. Satthā "eteti dasseti. Te "ete kira te, ete kira teti āgatāgatehi aṅguliyā dassiyamānā lajjāya sīsaṃ ukkhipituṃ asakkontā bhagavato pādamūle nipajjitvā bhagavantaṃ khamāpesuṃ. Satthā "bhāriyaṃ vo bhikkhave kataṃ; tumhe nāma mādisassa buddhassa santike pabbajitvāpi, mayi sāmaggiṃ karonte, mama vacanaṃ na karittha, porāṇakapaṇḍitāpi vajjhappattānaṃ mātāpitūnaṃ ovādaṃ sutvā, tesu jīvitā voropiyamānesupi, taṃ anatikkamitvā pacchā dvīsu raṭṭhesu rajjaṃ kārayiṃsūti vatvā punadeva dīghāvukumārajātakaṃ kathetvā "evaṃ bhikkhave dīghāvukumāro mātāpitūsu jīvitā voropiyamānesupi, tesaṃ ovādaṃ anatikkamitvā pacchā brahmadattassa dhītaraṃ labhitvā dvīsu kāsikosalaraṭṭhesu rajjaṃ kāresi, tumhehi pana mama vacanaṃ akarontehi bhāriyaṃ katanti vatvā imaṃ gāthamāha

"pare ca na vijānanti `mayamettha yamāma se;

ye ca tattha vijānanti, tato sammanti medhagāti.

Tattha "pareti: paṇḍite ṭhapetvā tato aññe bhaṇḍanakārakā pare nāma. Te tattha saṅghamajjhe kolāhalaṃ karontā "mayaṃ yamāma se uparamāma nassāma sasataṃ samīpaṃ maccusantikaṃ gacchāmāti na vijānanti. Ye ca tattha vijānantīti; ye tattha paṇḍitā "mayaṃ maccusamīpaṃ gacchāmāti vijānanti. Tato sammanti medhagāti: evaṃ hi te jānantā yonisomanasikāraṃ uppādetvā medhagānaṃ kalahānaṃ vūpasamāya paṭipajjanti, atha tesaṃ tāya paṭipattiyā te medhagā sammanti. Athavā "pare cāti: pubbe mayā "mā bhikkhave bhaṇḍanantiādīni vatvā ovadiyamānāpi mama ovādassa apaṭiggahaṇena amāmakā pare nāma "mayaṃ chandādivasena micchāgāhaṃ gahetvā ettha saṅghamajjhe yamāmase bhaṇḍanādīnaṃ vuḍḍhiyā vāyamāmāti na vijānanti. Idāni pana yoniso paccavekkhamānā tattha tumhākaṃ antare ye paṇḍitapurisā "pubbe mayaṃ chandādivasena vāyamantā ayoniso paṭipannāti vijānanti, tato tesaṃ santikā te paṇḍitapurise nissāya imedāni kalahasaṅkhātā medhagā sammantīti ayamettha atthoti.

เล่มที่ ๒๕ ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ-ธรรมบท-อุทาน-อิติวุตตกะ-สุตตนิบาต๖๑๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. ยมกวรรค”