ช้างในมนุษยโลก ต่างโดยเป็นช้างภูเขาเป็นต้น. ส่วนช้างนี้ ท่านกล่าวอย่างนั้นก็เพราะเสมือนช้างในการเล่นกีฬา.

พาหะใดอันเขาขับขี่ เหตุนั้นพาหะนั้น ชื่อว่าอาโรหะ. อธิบายว่า พาหะที่เขาพึงขับขี่. พาหะขับขี่อย่างดี อย่างเลิศ อย่างประเสริฐ เหตุนั้น จึงว่าวราโรหะ ท่านอธิบายว่า ยานอย่างยอดเยี่ยม.

บทว่า นานารตนกปฺปโน ความว่า รัตนะชนิดต่างๆ ของช้างเหล่านั้นมีอยู่ เหตุนั้น ช้างเหล่านั้นชื่อว่ามีรัตนะต่างๆ ได้แก่เครื่องประดับช้างมีเครื่องประดับตระพองเป็นต้น. เครื่องสำเร็จ เครื่องผูกสอดของช้างเชือกใด เขาติดตั้งด้วยรัตนะเหล่านั้น ช้างเชือกนั้น ชื่อว่ามีเครื่องสำเร็จด้วยรัตนะต่างๆ. ชื่อว่ารุจิระ งดงาม เพราะให้ความชอบใจ ความอภิรมย์. อธิบายว่า น่าปลื้มใจ.

บทว่า ถามวา ได้แก่ มั่นคง. อธิบายว่า มีกำลัง.

เล่มที่ ๒๖ ขุททกนิกาย วิมาน-เปตวัตถุ-เถร-เถรีคาถา๑๑๑

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๕. กุญชรวิมาน”