๑๖๐. ๓. โคสาลตฺเถรคาถาวณฺณนา

อหํ โข เวฬุคุมฺพสฺมินฺติ อายสฺมโต โคสาลตฺเถรสฺส ๑- คาถา. กา อุปฺปตฺติ?

โสปิ ๒- ปุริมพุทฺเธสุ กตาธิกาโร ตตฺถ ตตฺถ วิวฏฺฏูปนิสฺสยํ กุสลํ อาจินนฺโต อิโต เอกนวุเต กปฺเป อญฺญตรสฺมึ ปพฺพเต รุกฺขสาขายํ โอลมฺพมานํ ปจฺเจกพุทฺธสฺส ปํสุกูลจีวรํ ทิสฺวา "อรหทฺธโช ๓- วตายนฺ"ติ ปสนฺนจิตฺโต ปุปฺเผหิ ปูเชสิ. โส เตน ปุญฺญกมฺเมน ตาวตึสภวเน นิพฺพตฺโต. ตโต ปฏฺฐาย เทวมนุสฺเสสุเยว สํสรนฺโต อิมสฺมึ พุทฺธุปฺปาเท มคธรฏฺเฐ อิพฺภกุเล ๔- นิพฺพตฺโต โคสาโล ๕- นาม นาเมน. โสเณน ปน โกฏิกณฺเณน ๖- กตปริจยตฺตา ตสฺส ปพฺพชิตภาวํ สุตฺวา "โสปิ นาม มหาวิภโว ปพฺพชิสฺสติ, กิมงฺคํ ปนาหนฺ"ติ สญฺชาตสํเวโค ภควโต สนฺติเก ปพฺพชิตฺวา จริยานุกูลํ กมฺมฏฺฐานํ คเหตฺวา สปฺปายํ วสนฏฺฐานํ ๗- คเวสนฺโต อตฺตโน ชาตคามสฺส อวิทูเร เอกสฺมึ สานุปพฺพเต วิหาสิ. ตสฺส มาตา ทิวเส ทิวเส ภิกฺขํ เทติ. อเถกทิวสํ คามํ ปิณฺฑาย ปวิฏฺฐสฺส มาตา มธุสกฺขรา- ภิสงฺขตํ ปายาสํ อทาสิ. โส ตํ คเหตฺวา ตสฺส ปพฺพตสฺส ฉายายํ ๘- อญฺญตรสฺส เวฬุคุมฺพสฺส มูเล นิสีทิตฺวา ปริภุญฺชิตฺวา โธวิต ๙- ปตฺตปาณี วิปสฺสนํ อารภิ. โภชนสปฺปายลาเภน กายจิตฺตานํ กลฺลตาย สมาหิโต อุทยพฺพยญาณาทิเก ติกฺเข สูเร วหนฺเต อปฺปกสิเรเนว วิปสฺสนํ อุสฺสุกฺกาเปตฺวา มคฺคปฏิปาฏิยา ภาวนํ มตฺถกํ ปาเปนฺโต สห ปฏิสมฺภิทาหิ อรหตฺตํ สจฺฉากาสิ. เตน วุตฺตํ อปทาเน ๑๐- :-

"หิมวนฺตสฺส อวิทูเร อุทงฺคโณ ๑๑- นาม ปพฺพโต