โส เอกสฺมึ ทิวเส อตฺตโน สหายสฺส นฺหายนฺตสฺส ปมาเทน อโนโลเกนฺตสฺส นิวาสนวตฺถํ กีฬาธิปฺปาเยน อปนิธาย ตํ ทุกฺขาเปตฺวา อทาสิ. ภาคิเนยฺโย ปนสฺส โจริกาย ปรเคหโต ภณฺฑํ อาหริตฺวา ตสฺเสว อาปเณ นิกฺขิปิ. ภณฺฑสามิกา วีมํสนฺตา ภณฺเฑน สทฺธึ ตสฺส ภาคิเนยฺยํ ตญฺจ รญฺโญ ทสฺเสสุํ. ราชา "อิมสฺส สีสํ ฉินฺทถ, ภาคิเนยฺยํ ปนสฺส สูเล อาโรเปถา"ติ อาณาเปสิ. ราชปุริสา ตถา อกํสุ. โส กาลํ กตฺวา ภุมฺมเทเวสุ อุปฺปชฺชิ. โส โคสีเสน เสตุโน กตตฺตา เสตวณฺณํ ทิพฺพํ มโนชวํ อสฺสาชานียํ ปฏิลภิ, คุณวนฺตานํ วณฺณกถเนน ตสฺส คตฺตโต ทิพฺพคนฺโธ วายติ, สาฏกสฺส ปน อปนิหิตตฺตา นคฺโค อโหสิ. โส อตฺตนา ปุพฺเพ กตกมฺมํ โอโลเกนฺโต ตทนุสาเรน อตฺตโน ภาคิเนยฺยํ สูเล อาโรปิตํ ทิสฺวา กรุณาย โจทิยมาโน มโนชวํ อสฺสํ อภิรุหิตฺวา อฑฺฒรตฺติสมเย ตสฺส สูลาโรปิตฏฺฐานํ คนฺตฺวา อวิทูเร ฐิโต "ชีว โภ, ชีวิตเมว เสยฺโย"ติ ทิวเส ทิวเส วทติ.

เตน จ สมเยน อมฺพสกฺขโร ราชา หตฺถิกฺขนฺธวรคโต นครํ ปทกฺขิณํ กโรนฺโต อญฺญตรสฺมึ เคเห วาตปานํ วิวริตฺวา ราชวิภูตึ ปสฺสนฺตึ เอกํ อิตฺถึ ทิสฺวา ปฏิพทฺธจิตฺโต หุตฺวา ปจฺฉาสเน ๑- นิสินฺนสฺส ปุริสสฺส "อิมํ ฆรํ อิมญฺจ อิตฺถึ อุปธาเรหี"ติ สญฺญํ ทตฺวา อนุกฺกเมน อตฺตโน ราชเคหํ ปวิฏฺโฐ ตํ ปุริสํ เปเสสิ "คจฺฉ ภเณ ตสฺสา อิตฺถิยา สสามิกภาวํ วา อสามิกภาวํ วา ชานาหี"ติ. โส คนฺตฺวา ตสฺสา สสามิกภาวํ ญตฺวา รญฺโญ อาโรเจสิ. ราชา ตสฺสา อิตฺถิยา ปริคฺคหณูปายํ ๒- จินฺเตนฺโต ตสฺสา สามิกํ ปกฺโกสาเปตฺวา "เอหิ ภเณ มํ อุปฏฺฐาหี"ติ อาห. โส อนิจฺฉนฺโตปิ "ราชา อตฺตโน วจนํ อกโรนฺเต มยิ ราชทณฺฑํ กเรยฺยา"ติ ภเยน ราชุปฏฺฐานํ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา ทิวเส ทิวเส ราชุปฏฺฐานํ คจฺฉติ. ราชาปิ ตสฺส ภตฺตเวตนํ ทาเปตฺวา กติปยทิวสาติกฺกเมน ปาโตว อุปฏฺฐานํ อาคตํ เอวมาห "คจฺฉ ภเณ อมุมฺหิ ฐาเน เอกา โปกฺขรณี อตฺถิ, ตโต อรุณวณฺณมตฺติกํ รตฺตุปฺปลานิ จ อาเนหิ, สเจ อชฺเชว นาคจฺเฉยฺยาสิ, ชีวิตํ เต นตฺถี"ติ. ตสฺมึ จ คเต ทฺวารปาลํ อาห "อชฺช อนตฺถงฺคเต เอว สูริเย สพฺพทฺวารานิ ถเกตพฺพานี"ติ.

สา จ โปกฺขรณี เวสาลิยา ติโยชนมตฺถเก โหติ, ตถาปิ โส ปุริโส มรณภยตชฺชิโต วาตเวเคน ปุพฺพเณฺหเยว ตํ โปกฺขรณึ สมฺปาปุณิ. "สา จ โปกฺขรณี อมนุสฺสปริคฺคหิตา"ติ ปเคว สุตตฺตา ภเยน โส "อตฺถิ นุ โข เอตฺถ โกจิ ปริสฺสโย"ติ สมนฺตโต อนุปริยายติ. ตํ ทิสฺวา โปกฺขรณิปาลโก อมนุสฺโส กรุณายมานรูโป มนุสฺสรูเปน อุปสงฺกมิตฺวา ๓- "กิมตฺถํ โภ ปุริส อิธาคโตสี"ติ อาห, โส ตสฺส ตํ ปวตฺตึ กเถสิ. โส "ยทิ เอวํ ยาวทตฺถํ คณฺหาหี"ติ อตฺตโน ทิพฺพรูปํ ทสฺเสตฺวา อนฺตรธายิ.