@๔ ฉ.ม. ภิชฺเชยฺย น ภิชฺเชยฺยาติ ๕ ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ ภุมฺมเทวตา ตสฺส เถรสฺส ปจฺฉโต ๑- คจฺฉนฺตี ๒- อุตฺตมรูปา อิตฺถี หุตฺวา เกเส วิธุนิตฺวา สํวิธาย สมฺพนฺธนฺตี วิย ปิฏฺฐิยํ ปํสุํ ปุญฺฉมานา วิย สาฏกํ สํวิธาย นิวาสยมานา วิย จ หุตฺวา เถรสฺส ปทานุปทิกา หุตฺวา คุมฺพโต นิกฺขนฺตา. เอกมนฺเต ฐิโต สหายกตฺเถโร ตํ การณํ ทิสฺวาว โทมนสฺสชาโต "นฏฺโฐ ทานิ เม อิมินา ภิกฺขุนา สทฺธึ ทีฆรตฺตานุคโต สิเนโห, สจาหํ เอวํ วิรุฬฺหภาวํ ๓- ชาเนยฺยํ, เอตฺตกํ อทฺธานํ อิมินา สทฺธึ วิสฺสาสํ น กเรยฺยนฺ"ติ จินฺเตตฺวา อาคจฺฉนฺตสฺเสวสฺส "หนฺทาวุโส ๔- ตุยฺหํ ปตฺตจีวรํ, ตาทิเสน ปาเปน สทฺธึ เอกมคฺคํ ๕- นาคจฺฉามี"ติ อาห. ตํ กถํ สุตฺวา ตสฺส ลชฺชีภิกฺขุโน หทยํ ติขิณสตฺตึ คเหตฺวา วิทฺธํ วิย อโหสิ. ตโต นํ อาห "อาวุโส กึ นาเมตํ วทสิ, อหํ เอตฺตกํ กาลํ ทุกฺกฏมตฺตํปิ อาปตฺตึ น ชานามิ. ตฺวํ ปน มํ อชฺช' ปาโป'ติ วทสิ, กึ เต ทิฏฺฐนฺ"ติ. กึ อญฺเญน ทิฏฺเฐน, กึ ตฺวํ เอวํวิเธน อลงฺกตปฏิยตฺเตน มาตุคาเมน สทฺธึ เอกฏฺฐาเน หุตฺวา นิกฺขนฺโตติ. ๖- นตฺเถตํ อาวุโส มยฺหํ, นาหํ เอวรูปํ มาตุคามํ ปสฺสามีติ. ตสฺส ยาวตติยํ กเถนฺตสฺสาปิ อิตโร เถโร กถํ อสทฺทหิตฺวา ๗- อตฺตนา ทิฏฺฐการณํเยว ภูตตฺถํ ๘- กตฺวา คณฺหนฺโต เตน สทฺธึ เอกมคฺเคน อคนฺตฺวา อญฺเญน มคฺเคน สตฺถุ สนฺติกํ คโต. อิตโรปิ ภิกฺขุ อญฺเญน มคฺเคน สตฺถุ สนฺติกํเยว คโต.

ตโต ภิกฺขุสํฆสฺส อุโปสถาคารํ ปวิสนเวลาย โส ภิกฺขุ ตํ ภิกฺขุํ อุโปสถคฺเค สญฺชานิตฺวา "อิมสฺมึ อุโปสถคฺเค เอวรูโป นาม ภิกฺขุ ๙- อตฺถิ, นาหํ เตน สทฺธึ อุโปสถํ กริสฺสามี"ติ นิกฺขมิตฺวา พหิ อฏฺฐาสิ. อถ ภุมฺมเทวตา "ภาริยํ มยา กมฺมํ กตนฺ"ติ มหลฺลกอุปาสกวณฺเณน ตสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา "กสฺมา ภนฺเต อยฺโย อิมสฺมึ ฐาเน ฐิโต"ติ อาห. "อุปาสก อิมํ อุโปสถคฺคํ เอโก ปาปภิกฺขุ

เล่มที่ ๒๖ ขุททกนิกาย วิมาน-เปตวัตถุ-เถร-เถรีคาถา๒,๒๔๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๕. กุณฑธานเถรคาถา”