อโสกํ วิรชํ เขมํ ยตฺถ ทุกฺขํ นิรุชฺฌตี"ติ คาถาตฺตยมภาสิ. ๒-

ตตฺถ โย ปุพฺเพ กรณียานิ, ปจฺฉา โส กาตุมิจฺฉตีติ โย ปุคฺคโล ปุพฺเพ ปุเรตรํ ชราโรคาทีหิ อนภิภูตกาเลเยว กาตพฺพานิ อตฺตโน หิตสุขาวหานิ กมฺมานิ ปมาทวเสน อกตฺวา ปจฺฉา โส กาตพฺพกาลํ อติกฺกมิตฺวา กาตุํ อิจฺฉติ. โสติ จ นิปาตมตฺตํ. ตทา ปน ชราโรคาทีหิ อภิภูตตฺตา กาตุํ น สกฺโกติ, อสกฺโกนฺโต จ สุขา โส ธํสเต ฐานา, ปจฺฉา จ มนุตปฺปตีติ โส ปุคฺคโล สุขา ฐานา สคฺคโต นิพฺพานโต จ ตทุปายสฺส อนุปฺปาทิตตฺตา ปริหายนฺโต "อกตํ เม กลฺยาณนฺ"ติอาทินา ๑- ปจฺฉา จ อนุตปฺปติ วิปฺปฏิสารํ อาปชฺชติ. มกาโร ปทสนฺธิกโร. อหํ ปน กรณียํ กตฺวาเอว ตุเมฺห เอวํ วทามีติ ทสฺเสนฺโต "ยญฺหิ กยิรา"ติ ทุติยํ คาถมาห.

ตตฺถ ปริชานนฺตีติ "เอตฺตโก อยนฺ"ติ ปริจฺฉิชฺช ชานนฺติ น พหุํ ๒- มญฺญนฺตีติ อตฺโถ. สมฺมาปฏิปตฺติวเสน หิ ยถาวาที ตถาการีเอว โสภติ, น ตโต อญฺญถา. กรณียปริยาเยน สาธารณโต วุตฺตมตฺถํ อิทานิ สรูปโต ทสฺเสตุํ "สุสุขํ วตา"ติอาทินา ตติยํ คาถมาห. ตสฺสตฺโถ:- สมฺมา สามํ สพฺพธมฺมานํ พุทฺธตฺตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน ภควตา เทสิตํ สพฺพโส โสกเหตูนํ อภาวโต อโสกํ วิคตราคาทิรชตฺตา วิรชํ จตูหิ โยเคหิ อนุปทฺทุตตฺตา เขมํ นิพฺพานํ สุฏฺฐุ สุขํ วต, กสฺมา? ยตฺถ ยสฺมึ นิพฺพาเน สกลํ วฏฺฏทุกฺขํ นิรุชฺฌติ อจฺจนฺตเมว วูปสมตีติ.