@อิ. สาย เวลาย โลเก อคฺคปุคฺคลํ ปสฺสิตฺวา ตโต ทสฺสนเหตุ ตโต ทสฺสนโต ๑- ปจฺฉา "เอตฺตกํ กาลํ สตฺถารํ ทฏฺฐุํ ธมฺมญฺจ โสตุํ นาลตฺถนฺ"ติ มยฺหํ สํเวโค อหุ สโหตฺตปฺปํ ญาณํ อุปฺปชฺชิ, อุปฺปนฺนสํเวโค ปนาหํ เอวํ จินฺเตสินฺติ ทสฺเสติ สิรึ หตฺเถหีติ คาถาย. ตสฺสตฺโถ:- โย วิภวตฺถิโก ปุริโส "อุปฏฺฐายิโก ๒- หุตฺวา ตว สนฺติเก วสิสฺสามี"ติ สวิคฺคหํ สิรึ สยเน อุปคตํ หตฺเถหิ จ ปาเทหิ จ โกฏฺเฏนฺโต ปณาเมยฺย นีหเรยฺย, โส ตถารูโป อลกฺขิกปุริโส เอตาทิสํ สตฺถารํ สมฺมาสมฺพุทฺธํ อาราเธตฺวา อิมสฺมึ นวเม ขเณ ปฏิลภิตฺวา วิราธเย ตสฺส โอวาทากรเณน ตํ วิรชฺเฌยฺย, อหํ ปเนวํ น กโรมีติ อธิปฺปาโย. เตนาห "ตทาหํ ฯเปฯ อนคาริยนฺ"ติ. ตตฺถ ฉฑฺฑยินฺติ ปชหึ. "ฉฑฺฑิยนฺ"ติปิ ปาโฐ. นนุ อยํ เถโร ทารปริคฺคหํ อกตฺวาว ปพฺพชิโต, โส กสฺมา "ปุตฺตทารญฺจ ฉฑฺฑยินฺ"ติ อโวจาติ? ยถา นาม ปุริโส อนิพฺพตฺตผลเมว รุกฺขํ ฉินฺทนฺโต อจฺฉินฺเน ตโต ลทฺธผเลหิ ปริหีโน นาม โหติ. เอวํ สมฺปทมิทํ ทฏฺฐพฺพํ.
สิกฺขาสาชีวสมาปนฺโนติ ยา อธิสีลสิกฺขา, ตาย จ, ยตฺถ ภิกฺขู สห ชีวนฺติ, เอกชีวิกา สภาควุตฺติโน โหนฺติ, เตน ภควตา ปญฺญตฺตสิกฺขาปทสงฺขาเตน สาชีเวน จ สมนฺนาคโต สิกฺขนภาเวน สมงฺคีภูโต, สิกฺขํ ปริปูเรนฺโต สาชีวญฺจ อวีติกฺกมนฺโต หุตฺวา ตทุภยํ สมฺปาเทนฺโตติ อตฺโถ. เตน สุวิสุทฺเธ ปาฏิโมกฺเข สีเล ปติฏฺฐิตภาวํ ทสฺเสติ. อินฺทฺริเยสุ สุสํวุโตติ มนจฺฉฏฺเฐสุ อินฺทฺริเยสุ สุฏฺฐุ สํวุโต, รูปา- ทิวิสเยสุ อุปฺปชฺชนกานํ อภิชฺฌาทีนํ ปวตฺตินิวารณวเสน สติกวาเฏน สุปิหิตจกฺขาทิ- ทฺวาโรติ อตฺโถ. เอวํ ปาฏิโมกฺขสํวรอินฺทฺริยสํวรสีลสมฺปตฺติทสฺสเนน อิตรสีลมฺปิ อตฺถโต ทสฺสิตเมว โหตีติ เถโร อตฺตโน จตุปาริสุทฺธิสีลสมฺปทํ ทสฺเสตฺวา "นมสฺสมาโน สมฺพุทฺธนฺ"ติ อิมินา พุทฺธานุสฺสติภาวนานุโยคมาห. วิหาสึ อปราชิโตติ กิเลสมาราทีหิ อปราชิโต เอว หุตฺวา วิหรึ, ยาว อรหตฺตปฺปตฺติ, ตาว เตหิ อนภิภูโต, อญฺญทตฺถุ เต อภิภวนฺโต เอว วิหาสินฺติ อตฺโถ.
ตโตติ ตสฺมา, ยสฺมา สุวิสุทฺธสีโล สตฺถริ อภิปฺปสนฺโน กิเลสาภิภวนปฏิ- ปตฺติยญฺจ ฐิโต, ๑- ตสฺมา. ปณิธีติ ปณิธานํ. ตโต วา จิตฺตาภินีหาโร. อาสีติ อโหสิ. เจตโส อภิปตฺถิโตติ มม จิตฺเตน อิจฺฉิโต. กีทิโส ปน โสติ อาห "น นิสีเท มุหุตฺตมฺปิ, ตณฺหาสลฺเล อนูหเต"ติ. "อคฺคมคฺคสณฺฑาเสน มม หทยโต ตณฺหาสลฺเล อนุทฺธเฏ มุหุตฺตมฺปิ น นิสีเท นิสชฺชํ น กปฺเปยฺยนฺ"ติ เอวํ เม จิตฺตาภินีหาโร อโหสีติ อตฺโถ.