โส วยปฺปตฺโต ปุพฺพกมฺมพเลน สตฺตนฺนํ หตฺถีนํ พลํ ธาเรติ, ตสฺสิทํ ปุพฺพกมฺมํ:- พุทฺธสุญฺเญ โลเก กสฺสโก หุตฺวา นิพฺพตฺโต เอกํ ปจฺเจกพุทฺธํ วสฺโสทเกน ตินฺตํ อลฺลจีวรํ สีตปีฬิตํ อตฺตโน เขตฺตภูมึ อุปคตํ ทิสฺวา "ปุญฺญกฺเขตฺตํ เม อุปฏฺฐิตนฺ"ติ โสมนสฺสชาโต อคฺคึ กตฺวา อทาสิ. โส ตสฺส กมฺมสฺส พเลน นิพฺพตฺตนิพฺพตฺตฏฺฐาเน ถามชวพลสมฺปนฺโน จ หุตฺวา อิมสฺมึ ปจฺฉิมตฺตภาเว สตฺตนฺนํ หตฺถีนํ พลํ ธาเรติ. โส ตกฺกสิลํ คนฺตฺวา ทิสาปาโมกฺขสฺส อาจริยสฺส สนฺติเก ธมฺมนฺเตวาสี หุตฺวา สิปฺปํ อุคฺคณฺหนฺโต อาจริยพฺราหฺมณํ ตสฺส ภริยญฺจ สกฺกจฺจํ ปฏิชคฺคติ. เตนสฺส สา พฺราหฺมณี เคเห ลพฺภมาเนน ภตฺตาทินา สงฺคหํ กโรติ. ตํ อสหมานา อญฺเญ มาณวา อาจริเยน สทฺธึ เภทํ อกํสุ. พฺราหฺมโณ เตสํ วจนํ เทฺว ตโย วาเร อสทฺทหนฺโต หุตฺวา ปจฺฉา สทฺทหิตฺวา "มหาพโล มาณโว, น สกฺกา เกนจิ มาราเปตุํ, อุปาเยน นํ มาเรสฺสามี"ติ จินฺเตตฺวา นิฏฺฐิตสิปฺปํ อตฺตโน นครํ คนฺตุํ อาปุจฺฉนฺตํ มาณวํ อาห "ตาต อหึสก นิฏฺฐิตสิปฺเปน นาม อนฺเตวาสินา อาจริยสฺส ครุทกฺขิณา ทาตพฺพา, ตํ มยฺหํ เทหี"ติ. สาธุ อาจริย กึ ทสฺสามีติ. มนุสฺสานํ สหสฺสทกฺขิณหตฺถงฺคุลิโย อาเนหีติ. พฺราหฺมณสฺส กิร อยมสฺส อธิปฺปาโย:- พหูสุ มาริยมาเนสุ เอกนฺตโต เอโก นํ มาเรยฺยาติ. ตํ สุตฺวา อหึสโก อตฺตโน จิรปริจิตํ นิกฺกรุณตํ ปุรกฺขตฺวา สนฺนทฺธปญฺจาวุโธ โกสล- รญฺโญ วิชิเต ชาลินํ วนํ ปวิสิตฺวา มหามคฺคสมีเป ปพฺพตนฺตเร วสนฺโต ปพฺพตสิขเร ฐตฺวา มคฺเคน ๑- คจฺฉนฺเต มนุสฺเส โอโลเกตฺวา เวเคน คนฺตฺวา องฺคุลิโย คเหตฺวา รุกฺขคฺเค โอลมฺเพสิ. ตา คิชฺฌาปิ กากาปิ ขาทึสุ, ภูมิยํ นิกฺขิตฺตา ปูติภาวํ อคมํสุ. เอวํ คณนาย อปริปูรมานาย ลทฺธา ลทฺธา องฺคุลิโย สุตฺเตน คนฺถิตฺวา มาลํ กตฺวา ยญฺโญปจิตํ วิย อํเส โอลมฺเพสิ, ตโต ปฏฺฐาย องฺคุลิมาโลเตฺววสฺส สมญฺญา อโหสิ.

เอวํ ตสฺมึ มนุสฺเส มาเรนฺเต มคฺโค อวฬญฺโช อโหสิ. โส มคฺเค มนุสฺเส อลภนฺโต คามูปจารํ คนฺตฺวา นิลียิตฺวา อาคตาคเต มนุสฺเส มาเรตฺวา องฺคุลิโย คเหตฺวา คจฺฉติ. ตํ ญตฺวา มนุสฺสา คามโต อปกฺกมึสุ, คามา สุญฺญา อเหสุํ, ตถา นิคมา ชนปทา จ. เอวํ เตน โส ปเทโส อุพฺพาสิโต อโหสิ. องฺคุลิมาลสฺส จ เอกาย อูนา สหสฺสองฺคุลิโย สงฺคหา อเหสุํ. อถ มนุสฺสา ตํ โจรุปทฺทวํ โกสลรญฺโญ อาโรเจสุํ. ราชา ปาโตว นคเร เภรึ จราเปสิ "สีฆํ องฺคุลิมาลโจรํ คณฺหาม, พลกาโย อาคจฺฉตู"ติ. ตํ สุตฺวา องฺคุลิมาลสฺส มาตา มนฺตานี นาม พฺราหฺมณี ตสฺส ปิตรํ อาห "ปุตฺโต กิร เต โจโร หุตฺวา อิทญฺจิทญฺจ กโรติ, ตํ `อีทิสํ มา กรี'ติ สญฺญาเปตฺวา อาเนหิ, อญฺญถา นํ ราชา ฆาเตยฺยา"ติ. พฺราหฺมโณ "น มยฺหํ ตาทิเสหิ ปุตฺเตหิ อตฺโถ, ราชา ยํ วา ตํ วา กโรตู"ติ อาห. อถ พฺราหฺมณี ปุตฺตสิเนเหน ๒- ปาเถยฺยํ คเหตฺวา "มม ปุตฺตํ สญฺญาเปตฺวา อาเนสฺสามี"ติ มคฺคํ ปฏิปชฺชิ. ภควา "อยํ `องฺคุลิมาลํ อาเนสฺสามี'ติ คจฺฉติ, สเจ สา คมิสฺสติ, องฺคุลิมาโล `องฺคุลิสหสฺสํ ปูเรสฺสามี'ติ มาตรมฺปิ มาเรสฺสติ, โส จ ปจฺฉิมภวิโก, สจาหํ น คมิสฺสํ, มหาชานิ อภวิสฺสา"ติ ญตฺวา ปจฺฉาภตฺตํ ปิณฺฑปาตปฏิกฺกนฺโต สยเมว ปตฺตจีวรํ คเหตฺวา องฺคุลิมาลํ อุทฺทิสฺส ตึสโยชนิกํ มคฺคํ ปทสาว ปฏิปชฺชมาโน อนฺตรามคฺเค โคปาลกาทีหิ วาริยมาโนปิ ชาลินํ วนํ อุปคจฺฉิ. ตสฺมึ จ ขเณ ตสฺส มาตา เตน ทิฏฺฐา, โส มาตรํ ทูรโตว ทิสฺวา "มาตรมฺปิ มาเรตฺวา อชฺช อูนงฺคุลึ ปูเรสฺสามี"ติ อสึ อุกฺขิปิตฺวา อุปธาวิ,